تجلیل از احیاگر زبان پارسی؛
وقتی خرد و دولتمردی در تالار هفت هنر به هم میپیوندند
روایتگری سنتی در جشن بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی
Admin 6
0
بهمن پگاه راد_«خبرجنوب»/ در بعدازظهری که بوی تاریخ و ادبیات در فضای مجموعه فرهنگی، هنری و آموزشی هفت هنر صدرا، پیچیده بود، جمعی از فرهنگوران، استادان دانشگاه و دوستداران ادبیات گرد هم آمدند تا دست مریزادی به صاحبِ این سخنِ جاودانه داشته باشند: بسی رنج بردم در این سال و سی / عجم زنده کردم به این پارسی
این جشن بزرگداشت، نه تنها تکریمی برای حکیم ابوالقاسم فردوسی، بلکه پاسداشتی برای هویت ملی و زبانی بود که بر اثر تلاش بزرگ مرد خردورز طوس، از ورطه فراموشی، نجات یافت.
فردوسی؛ معمار هویت ملی
در آغاز مراسم، مدیر برنامههای تالار هفت هنر صدرا، با اشاره به جایگاه ویژه ماه اردیبهشت در فرهنگ ایرانی، سخنان خود را با پیوندی میان تاریخ و ادبیات آغاز کرد. دکتر فرهاد اسماعیلی با تأکید بر اینکه این ماه، ماه تجلیل از نامهای ماندگاری همچون سعدی و فردوسی است، گفت: ۲۵ اردیبهشت، تنها یک تاریخ در تقویم نیست، بلکه روز تجلیل از احیاگر زبان پارسی است. فردوسی با پافشاری و رنجهای بیشماری که در طول سالیان تحمل کرد، توانست ستونی از زبان و فرهنگ را برای ما بنا کند که در برابر تلاطمهای تاریخ، همچنان استوار باقی بماند.
اسماعیلی با بازخوانی ابیاتی از شاهنامه، افزود: فردوسی، روح وطنخواهی خود برای تزریق عشق به سرزمین ایران در کلامش جاری کرد. به گفته اسماعیلی شاهنامه تنها یک منظومه حماسی نیست، بلکه کتاب شناسنامه ایرانیان است که هویت ما را از میان خاکستر تاریخ بیرون کشید.
مدیر مجموعه هفت هنر صدرا که از سوی دکتر خشنود سخن می گفت، ادامه داد: هدف از ایجاد این مجموعه ارتقاء فرهنگ و رشد عموم جامعه است و این نشست بابی است تا نوجوانان و جوانان را با شاهنامه آشنا کنیم. چون شاهنامه هم هنر و هم فرهنگ و هم جامعه شناسی فرهنگی ماست. به سخنی دیگر تجلیل از فردوسی، قدردانی از هویت تاریخ درخشان ماست.
گفتگوی خرد و پیوند با ارزشهای کهن
این مراسم که با تمرکز بر موضوع سترگ پیوند دولتمردی و خرد و با اهتمام دکتر محمدرضا خشنود، بنیانگذار مجموعه هفت هنر صدرا برگزار شد، میزبانی نشست تجلیل حکیم نامی طوس، زنده کننده هویت ملی ما ایرانیان را بر عهده داشت. در این بخش، چهرههای شناخته شده، به تحلیل مفاهیم عمیق انسانی و اجتماعی در شاهنامه پرداختند.
دکتر کوروش دادار، در سخنرانی خود با موضوع سیاوش، نگاهبان استوره ای پیمان، به ریشههای باستانی مفاهیم اخلاقی در فرهنگ ایران زمین پرداخت. وی با اشاره به پیوند میان عهد و پیمان با مفاهیمی همچون میترا که نماد روشنایی و وفاداری است، خاطرنشان کرد: در فرهنگ ایران، پیمانشکنی تنها یک خطای فردی نیست، بلکه گسستی در زنجیره نور و حقیقت است که فردوسی نیز در کلام خود بر آن تأکید داشته است.
وی گفت: باید فردوسی را بهتر بشناسیم و مهم تر گنجینه ادب فارسی و از سوی انجمن فردوسی از جناب دکتر خشنود در پاسداشت این فرهنگ غنی سپاسگزاریم. بنابراین شاهنامه گنجینه ما پارسی هاست و باید این زبان شیرین را گرامی بداریم و نام های ايرانی برای فرزندان خود انتخاب کنیم. وی در مورد سیاوش تاکید کرد: سیاوش در شاهنامه فردی پاک نهاد است و تا امروز خون او برای ما ایرانیان می جوشد، چرا که راه او راه خوبی و مهربانی و خرد بوده است.
در ادامه، مدیر کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی فارس، با ارائه تحلیلی از موضوع توانایی در عین کمآزاری، به تبیین این نکته پرداخت که قدرت حقیقی نه در زور و غلبه، بلکه در مهار کردن نفس و استفاده از توانمندیها در مسیر خدمت به خلق است؛ همان خردی که فردوسی در توصیف حاکمان عادل از آن سخن میگوید.
دکتر بهزاد مریدی ادامه داد: فردوسی پاسدار کیان و اقتدار ما ایرانی هاست و ستمگری را مردود می داند و توانا بود آن که دانا بود آموزه اوست و از خرد جمعی حمایت و پیروی می کند و همچون سعدی می فرماید: میازار موری که دانه کش است و توانایی در کم آزاری، در عین توانایی است.
وی تصریح کرد: برخلاف مدل های قدرت محور غرب، ماکیاول و رئالیسم ماکیاولستی، اندیشه ایرانی قدرت را تنها در ظرف خرد و کم آزاری ارزشمند می داند، همان موضوعی که حکیم طوس، در شاهنامه بر آن تکیه دارد و این منش را پاسدار کیان و اقتدار ایران می داند.
بهاره ده بزرگی و بانو ایرانا سپند، دو فرهنگور این نشست نیز به ترتیب به نقالی داستان رزم گرد آفرین و سهراب و سخنرانی با موضوع استوره ای به نام گیسوی زن ایرانی پرداختند.
شهردار شیراز نیز در تجلیل از حکیم ابوالقاسم فردوسی و نقش احیا کننده زبان و تقدیر از دکتر خشنود به سبب بر پایی این برنامههای فاخر، سخن گفت. دکتر محمد حسن اسدی با موضوع خرد و پیوند، به بررسی رابطه میان دانش و عمل پرداخت. وی تأکید کرد که خرد بدون پیوند با مسئولیتپذیری و پیوند با جامعه، تنها یک دارایی ذهنی است، اما وقتی با خرد فردوسی پیوند میخورد، به ابزاری برای بقای تمدن تبدیل میشود.
به گفته شهردار شیراز تجلیل از فردوسی، تجلیل از هویت ملی ما ایرانی هاست. وی با تجلیل از دکتر خشنود، هم در کارهای درمانی و هم کارهای زیبای فرهنگی، در باره فردوسی گفت: آنها که می خواهند ایران را به نابودی بکشانند، نه فردوسی را می شناسند و نه تاریخ پر افتخار ما را و درود می فرستیم به رهبر شهیدمان که قبل از هر کس، نمادی از عدالت همه آموزه های هویتی ما ایرانی ها بودند.
نقالی و روایتگری؛ بازگشت به ریشهها
جشن بزرگداشت فردوسی در مجموعه هفت هنر، تنها به نشستهای علمی محدود نشد؛ بلکه با رویکردی چندجانبه، بخشهای هنری و سنتی را نیز به همراه داشت. در میان سخنرانیها، فضای مراسم با روایتگری سنتی تغییر کرد و حاضران با تماشای نقالی داستان رزم گردآفرید و سهراب و شنیدن آوای مرشد خوانی، به دنیای افسانههای شاهنامه سفر کردند. این ترکیب هنر و ادب، باعث شد تا نسلهای مختلف، پیوند میان کلمات مکتوب و روایتهای شفاهی را در یک قاب تجربه کنند.
به گزارش «خبر جنوب» در آغاز جشن بزرگداشت فردوسی و زبان فارسی، سرنا نوازی استاد شاپور اورنگی و گروه هماهنگ، به خوش آمد گویی پرداختند و سرانجام برنامه اجرای سرود ای ایران توسط بانو جهانگیری و دو نفر همراه به صورت همخوانی، پایان دهنده این بزرگداشت ملی، میهنی بود؛ ضمن این که در لابلای برنامه ها بانو مریم شاهدایی با بیان شمه ای از بینش استاد سخن پارسی، حکیم ابوالقاسم طوسی، دعوت به سخنرانی و امور تنظیم اجرای برنامه ها را به عهده داشت.
گفت و گو با بنیانگذار مجموعه هفت هنر صدرا
در حاشیه مراسم بزرگداشت فردوسی و زبان فارسی ، فرصتی شد تا با دکتر محمدرضا خشنود، مدیر مرکز MRI و موسس مجموعه فرهنگی، هنری و آموزشی صدرا، در باب فلسفه وجودی این مجموعه و نقش فرهنگ در توسعه اجتماعی، گفت و گو کنیم.
پیوند درمان و فرهنگ؛ مأموریت سلامت روح
دکتر خشنود در پاسخ به این پرسش که چرا مسیر فرهنگ را در کنار فعالیتهای درمانی برگزیدهاید ، با نگاهی جامع به مفهوم سلامت، اظهار کرد : اعتقاد راسخ من بر این است که همانگونه که جامعه به تشخیص، درمان و سلامت جسم نیاز دارد، به همان اندازه به سلامت اندیشه و روح نیز نیازمند است. هدف ما در صدرا، ایجاد پیوندی میان این دو حوزه است؛ چرا که سلامت واقعی، در گروی آرامش روانی و غنای فکری است.
وی با اشاره به ویژگیهای منطقه صدرا افزود: ما تصمیم گرفتیم در این منطقه که کم برخورداراست، بستری برای مطالعه، تفکر و تعامل هنرمندان فراهم کنیم، یعنی مجموعه صدرا باید مکانی باشد که در آن هنرمندان بتوانند آثار خود را به جامعه عرضه کنند و همه ما بتوانیم در مسیر یادگیری و آموزش مداوم، گامی به جلو برداریم.
سرمایهگذاری بر اندیشه، فراتر از محاسبات اقتصادی
در ادامه گفت و گو، دکتر خشنود با نگاهی به آینده و تداوم این برنامهها، تأکید کرد : برگزاری چنین جشنهایی تنها یک رویداد گذرا نیست. وی با یادآوری شکوه تمدن ایران و نامهای بزرگی چون حافظ، سعدی، ملاصدرا و خواجه نصیرالدین طوسی، گفت: ما میراثی پر از دانش و ادب در حوزههای مختلف، از پزشکی تا ریاضیات و فلسفه داریم که باید از آن الهام بگیریم. باید بدانیم که فعالیتهای فرهنگی با منطق اقتصادی محض سنجیده نمیشوند؛ فرهنگ نیازمند هزینه و سرمایهگذاری است و اگر این سرمایهگذاری مستمر باشد، نتیجه آن هدایت صحیح نسل جوان و شکوفایی اندیشهورزی در جامعه خواهد بود.
سپاس از همراهان و یاران راه
دکتر خشنود در بخش پایانی، با نگاهی قدرشناسانه به همفکران و همراهانی که در مسیر شکلگیری این مجموعه نقش داشتهاند، از آنها یاد کرد. وی تأکید کرد: بزرگترین یاریگر ما، علاقهمندان و مردم هستند که با حضور خود، این مجموعه را متعلق به شهر شیراز و صدرا میدانند. حضور آنها، بزرگترین انگیزه ما برای تداوم این مسیر است.وی همچنین از نقش ماندگار نویسندگان، شاعران و اندیشمندانی که در مسیر توسعه فرهنگی گام برداشتهاند، نام برد.
وی از آقای واحدیپور، مدیر موسسه فرهنگی و مدیرمسئول «خبر جنوب»، به عنوان یکی از قدیمیترین همراهان مجموعه یاد کرد و همچنین از نقش پررنگ اندیشههای پویای آقای داریوش نویدگویی در راهاندازی پروژههای ماندگاری چون تابستانهای کتاب و از همفکری ها در به ثمر نشاندن بنای هفت هنر صدرا و ادامه هدف و راه قدردانی نمود.در پایان، وی با یادکرد از اساتید و فرهیختگانی چون دکتر کورش کمالی سروستانی، دکتر ابراهیم انصاری و دیگر بزرگانی همچون یاران یک شنبه که اکنون جمعی از آنها در میان ما نیستند، از تلاشهای بیوقفه دکتر فرهاد اسماعیلی در سمت مدیریت اجرایی مجموعه که همواره در پویایی و هدایت این مرکز نقش کلیدی داشته است، تجلیل کرد.
