فشار گرانی علوفه عشایر کهگیلویه و بویراحمد را به فروش اجباری دام‌ها کشاند

عشایر کهگیلویه و بویراحمد که سال‌ها به‌عنوان پایه تولید گوشت و لبنیات و نماد خوداتکایی شناخته شده‌اند، امروز زیر فشار گرانی نهاده‌های دامی، خشکسالی و ضعف حمایت‌های دولتی به نقطه‌ای رسیده‌اند که ناچار شده‌اند سرمایه اصلی خود یعنی دام‌ها را بفروشند.

براساس آمار رسمی، بیش از ۲۲ هزار خانوار عشایری در استان زندگی می‌کنند و با نگهداری بیش از یک‌میلیون و ۲۰۰ هزار رأس دام، ۴۵ درصد گوشت و ۳۵ درصد صنایع‌دستی استان را تأمین می‌کنند. با این حال، بسیاری از آن‌ها می‌گویند دیگر ادامه این سبک زندگی ممکن نیست؛ چراکه هزینه تأمین علوفه سر به فلک کشیده و بازار فروش نیز در اختیار دلالان است.

در بسیاری از مناطق ییلاقی، سیاه‌چادرهایی که روزگاری پر از جنب‌وجوش دام و تولید لبنیات بود، حالا خالی شده یا تنها تعداد کمی دام در کنار آن‌ها دیده می‌شود. در بازار دام گچساران صف‌های طولانی از عشایر برای فروش گوسفندان‌شان شکل گرفته و بسیاری با حسرت می‌گویند: «اگر امروز نفروشیم، فردا از گرسنگی تلف می‌شوند.»

کمبود و گرانی شدید علوفه به‌عنوان اصلی‌ترین مشکل مطرح است؛ به‌طوری‌که هر کیسه ۴۰ کیلویی جو در بازار آزاد بیش از ۸۸۰ هزار تومان قیمت دارد. مدیرعامل اتحادیه تعاونی‌های عشایری استان اعلام کرده که تنها ۸۰۰ تن جو دولتی برای توزیع تهیه شده، در حالی که این میزان پاسخگوی نیاز ده‌ها هزار رأس دام نیست.

بسیاری از عشایر از نبود میدان رسمی خرید دام زنده، نبود تسهیلات بانکی، عدم خرید تضمینی دام و تسلط واسطه‌ها گلایه دارند. فروش اجباری دام‌های مولد نه‌تنها معیشت عشایر را نابود می‌کند بلکه زنجیره تولید گوشت و لبنیات استان را نیز در معرض بحران قرار می‌دهد و می‌تواند استان را به واردکننده گوشت وابسته کند.

کارشناسان هشدار می‌دهند که اگر حمایت فوری در زمینه تأمین نهاده، خرید تضمینی دام و ایجاد بازار فروش مستقیم انجام نشود، احیای دامداری عشایری سال‌ها زمان خواهد برد. عشایری که در سخت‌ترین شرایط طبیعی تولید را رها نکردند، امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند پشتیبانی واقعی‌اند؛ و شاید اکنون زمان آن رسیده که شعار «هر سیاه‌چادر، یک کارگاه تولیدی» از حرف به عمل تبدیل شود.