موزه های خصوصی ظرفیت بزرگ کشور برای معرفی ایران به جهان در پساجنگ

هماحاصلی/ موزه‌ها در جهان امروز ابزار مهمی برای حفظ میراث فرهنگی، توسعه اقتصادی و شکل‌دهی به هویت فرهنگی ملی محسوب می شوند. در روزگار پس از جنگ که گردشگری ایران بیش از همیشه در انزوا و رکود به سر می برد و آمار گردشگران ارزآور خارجی به شدت کاهش یافته؛ موزه ها به عنوان یکی از ظرفیت های بزرگ و موثر  ایران می توانند احیاگر گردشگری کشور باشند.

محمدمهدی نجفی رییس اداره امور موزه های فارس بر این باور است اکنون که نام ایران به دلیل جنگ در دنیا بر سر زبان هاست و مردم کشورهای جهان را نسبت به آن کنجکاو کرده است فرصت مناسبی است که تهدید را به فرصت تبدیل کنیم.

رییس اداره امور موزه های فارس گفت:  نام موزه یک تشخص است و گردشگران خارجی و داخلی نگاه ارزنده تری به موزه  نسبت  به دیگر مکان ها دارند .موزه بارفرهنگی عمیقی در خود دارد و در همه نقاط جهان مهم ترین شاخصه توسعه پایدار، تعداد و تنوع موزه ها است و هرچه تعداد و تنوع موزه ها بیشتر باشد آن شهر یا کشور از شاخصه توسعه پایدار بالاتری برخوردار است.

 نجفی توضیح داد: تحریم برموزه های بخش خصوصی اثری ندارد و می توانند با تسهیلگری وزارت خانه ها با حضور در نمایشگاههای فاخر جهان با موزه های خارج از کشور تماس بگیرند، آثارشان را به نمایش گذاشته و ارزآوری کنند و هم  بنگاه فرهنگی وتوانشان را ارتقا دهند و  هم از لحاظ اقتصادی درآمدزایی کنند و به علاوه ،ایران و ظرفیت های آن را به دنیا معرفی کنند.

شیراز بهشت مجموعه داران بخش خصوصی است

وی با اشاره به ظرفیت قابل توجه موزه های خصوصی و مجموعه داران فارس برای عرض اندام در نمایشگاههای بزرگ جهان گفت: شیراز بهشت مجموعه داران بخش خصوصی است و پتانسیل  و اشتیاق برای حضور در نمایشگاههای بین المللی و معرفی میراث ایران وجود دارد. ما آمادگی داریم که بخش خصوصی را به این مسیر سوق دهیم اما مستلزم این است که وزارت میراث فرهنگی و امور خارجه  دست مجموعه داران را باز بگذارند؛ از این لحاظ که پروسه را برایشان  تسهیل کنند.

فرآیند پیچیده حضور مجموعه داران در نمایشگاههای خارجی

رییس اداره امور موزه های فارس به فرآیند حضور مجموعه داران در نمایشگاههای خارجی اشاره کرد و تشریح کرد: مجموعه دار از ابتدایی ترین اقدامات مثل مکاتبه با سایر موزه های جهان تا نهایی ترین اقدام که چیدمان و موزه آرایی است مستلزم طی فرایند تشریفاتی خاص و پیچیده ای است که با ارتباط بین امور بین الملل وزارت میراث فرهنگی، وزارت امور خارجه و ارتباط با رایزن ها مجوزها صادر می شود. آثاربخش خصوصی در سطح وزارتخانه  کارشناسی و مستند  وعکس برداری می شود و به صورت کارشناسی بسته بندی و پلمب و طبق تشریفات قانونی وزیر نظر کارشناسان عالی وزارتخانه میراث فرهنگی و گمرک به کشور مقصد ارسال و دوباره با طی همین  تشریفات قانونی به کشور بازمی گردد.

وی گفت: از زمان ابلاغ آیین ‌نامه مدیریت، ساماندهی، نظارت و حمایت از مالکان و دارندگان اموال فرهنگی ـ ‌تاریخی منقول مجاز قبل که در سال 1385  تصویب شد،استان فارس جزو پیشرو ترین شهرهایی است که در خصوص حمایت از مجموعه داران خصوصی گام برداشته است. ما در فارس تا کنون 27 موزه خصوصی داریم که به زودی به30 مورد افزایش خواهد یافت.

حمایت دولت از مجموعه داران و موزه داران بخش خصوصی

نجفی در خصوص حمایت های دولت از مجموعه داران و موزه داران بخش  خصوصی گفت: حمایت های ما درچند قالب است؛ در ابتدا مجموعه ها را شناسایی و سپس آنها رامستند نگاری می کنیم. پس از آن از آثار عکسبرداری و شناسنامه دار می شوند و به وزارتخانه ارسال و پروانه مجموعه داری صادر می شود.

وی با اشاره به اینکه صدور پروانه، پیش زمینه راه اندازی موزه است، افزود: به استناد ماده 24 تا 27  تصویب آیین ‌نامه مدیریت، ساماندهی، نظارت و حمایت از مالکان و دارندگان اموال فرهنگی ـ ‌تاریخی منقول مجاز شخص با این پروانه می تواند نسبت به ایجاد موزه اقدام کند.

رییس اداره امور موزه های فارس به حمایت های همه جانبه اعم از مالی و اعتباری از موزه های خصوصی اشاره کرد و گفت: اگر مجموعه مورد دستبرد قرار گیرد با توجه به مستندنگاری انجام شده می توان از طریق پلیس بین الملل اقدام کرد. چون  کسی حق خرید و فروش آنها را ندارد و در هر نقطه از دنیا که باشد دوباره به مجموعه برمی گردد.

 نجفی افزود: وقتی که شرایط  دولت مناسب است ما می توانیم حمایت های فنی و اعتباری و کمک بلاعوض در اختیار موزه داران و مجموعه داران بخش خصوصی  قرار دهیم. همچنین با راهنمایی های علمی و فنی به موزه داران شیوه و نحوه علمی حفاظت از آثار را به آنها آموزش دهیم.

 رییس اداره امور موزه های فارس با تاکید بر آنکه زمینه های لازم را برای مشارکت موزه داران در نمایشگاههای مختلف بر اساس قانون فراهم می کنیم گفت: قانون، وزارت میراث را موظف کرده که هر مجموعه دار بخش خصوصی که مایل به شرکت در نمایشگاههای استانی، ملی یا بین المللی است زمینه برایش فراهم گردد حتی در صورت امکان هزینه ها پشتیبانی شوند.

 وی به اعزام موزه عروسک اوز فارس به تاجیکستان و ترکیه و اکثر نمایشگاههای بین المللی گردشگری پایتخت اشاره کرد و گفت: در سالهای گذشته گروهی از موزه داران نیز برای شرکت در دوره آموزشی موزه داری به چین اعزام شدند.

 رییس اداره امور موزه های فارس در خصوص تبلیغات و کمک به معرفی موزه ها گفت: اداره کل موزه ها سایتی دارد که بالغ بر 800 موزه را معرفی کرده است. در سالیان گذسته با توزیع  نقشه،  نقشه بروشور و کاتالوگ ها که در بین گردشگران توزیع شده سعی کردیم موزه های خصوصی  فارس از جمله جهان نما، لپویی و غیره را معرفی کردیم و لیدرها را ساماندهی کرده و با تورهای موزه گردی معرفی موزه ها  را مستند کردیم .

نجفی  در پایان گفت: با تعامل بین امور بین الملل وزارت میراث فرهنگی با وزارت امور خارجه و تسهیل تشریفات حضور مجموعه داران و موزه داران در نمایشگاههای خارجی می توانیم هویت ایرانی و داشته های عظیم فرهنگی و تمدنی ایران را در این برهه حساس تاریخی به دنیا معرفی و شهرهای ایران را به مقصد گردشگران خارجی تبدیل کنیم.