بازار کهگیلویه و بویراحمد زیر ذره‌بین بازرسی های مستمر
ادمین ۵
مسئولان اقتصادی کهگیلویه و بویراحمد از تقویت بازرسی‌ها، توسعه روستابازارها و مدیریت تولید گوشت مرغ خبر می‌دهند؛ اقداماتی که نتیجه نهایی آن‌ها باید در دسترسی آسان‌تر مردم به کالاهای ضروری و قیمت‌های منصفانه‌تر نمایان شود.
برای خانواده‌ای که هر روز بخشی از درآمد خود را صرف خرید مواد غذایی و مایحتاج زندگی می‌کند، تغییر قیمت‌ها تنها یک عدد روی برچسب کالا نیست؛ گاهی به معنای حذف یک قلم از سبد خرید، کاهش مصرف یا جست‌وجوی طولانی‌تر برای یافتن فروشگاهی با قیمت مناسب‌تر است. در چنین شرایطی، نظارت بر بازار می‌تواند یکی از ابزارهای حمایت از مصرف‌کنندگان باشد؛ ابزاری که میزان اثربخشی آن را مردم در تجربه روزمره خرید خود احساس می‌کنند.
در همین راستا، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری کهگیلویه و بویراحمد از انجام بیش از ۵۶ هزار بازدید و بازرسی از صنوف مختلف در شهرستان‌های ۹ گانه استان خبر داد؛ آماری که به گفته سید احسان عسکری، در چارچوب تلاش برای کنترل تخلفات بازار و کاهش فشار ناشی از افزایش قیمت‌ها بر مصرف‌کنندگان مطرح شده است.
افزایش هزینه‌های زندگی باعث شده است که نظارت بر بازار و جلوگیری از گران‌فروشی برای مصرف‌کنندگان اهمیت ویژه‌ای داشته باشد. در چنین شرایطی، مردم انتظار دارند دستگاه‌های مسئول نه‌تنها بر قیمت‌ها نظارت کنند، بلکه در صورت مشاهده تخلف نیز برخورد مؤثر و به‌موقع داشته باشند.
یک شهروند درباره تجربه خرید روزانه می‌گوید: «وقتی برای خرید مایحتاج روزانه به بازار می‌رویم، گاهی می‌بینیم قیمت بعضی کالاها نسبت به خرید قبلی تغییر کرده است. انتظار داریم نظارت‌ها به‌گونه‌ای باشد که قیمت‌ها بی‌دلیل افزایش پیدا نکند.»
سید احسان عسکری، معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری، با اشاره به شرایط تورمی کشور اظهار کرد: مردم در چنین شرایطی انتظار دارند نظارت بازرسان بر بازار افزایش یابد و زمینه تخلف در حوزه قیمت‌ها به حداقل برسد.
به گفته وی، مجموعه مدیران حاکمیتی و استاندار بر ضرورت کاهش گران‌فروشی و فراهم کردن شرایط مناسب‌تر برای خرید مصرف‌کنندگان تأکید دارند.
با این حال، برای خانواده‌ای که هر روز هزینه‌های خوراک و سایر نیازهای ضروری را محاسبه می‌کند، اهمیت بازرسی‌ها زمانی بیشتر نمایان می‌شود که آثار آن را در قیمت‌های واقعی بازار و نحوه عرضه کالاها مشاهده کند.
از شمار بازرسی‌ها تا نظارت هدفمندتر
بیش از ۵۶ هزار بازدید و بازرسی، گستردگی فعالیت‌های نظارتی در بازار استان را نشان می‌دهد؛ اما برای اثربخشی بیشتر این اقدامات، توزیع مناسب نیروهای بازرسی و تمرکز بر کالاهایی که نوسان قیمت بیشتری دارند، اهمیت دارد.
عسکری با اشاره به تفاوت ظرفیت نظارتی شهرستان‌ها گفت برخی مناطق به دلیل کمبود بازرس یا ضعف در امکانات نظارتی، نیازمند تقویت هستند. بر همین اساس، مقرر شده است بازرسانی از مرکز استان به شهرستان‌هایی که اعلام نیاز کرده‌اند اعزام شوند.
این اقدام می‌تواند به افزایش پوشش نظارتی در مناطق کم‌برخوردار از نیروی بازرسی کمک کند؛ به‌ویژه اگر حضور بازرسان با رسیدگی مستمر به گزارش‌های مردمی و پیگیری تخلفات همراه باشد.
در کنار این موضوع، قرار است دامنه بررسی قیمت‌ها نیز گسترش یابد. به گفته معاون هماهنگی امور اقتصادی استانداری، علاوه بر فهرست ۳۵ قلم کالای اساسی که قیمت آن‌ها در جلسات مربوطه بررسی می‌شود، ۱۰ قلم کالای دارای بیشترین نوسان و التهاب‌آفرینی نیز زیر نظر قرار خواهد گرفت؛ چه در میان کالاهای اساسی و چه خارج از این فهرست.
این رویکرد به مسئولان امکان می‌دهد تغییرات قیمت کالاهای حساس بازار را دقیق‌تر دنبال کنند و در صورت مشاهده تخلف، رسیدگی متناسبی انجام دهند.
از نگاه مصرف‌کنندگان، مسئله فقط حضور بازرس در فروشگاه نیست؛ بلکه مهم است که در صورت مشاهده تخلف، سازوکار مشخصی برای رسیدگی وجود داشته باشد و نتیجه نظارت‌ها به بهبود وضعیت بازار منجر شود.
سهمیه آرد؛ ضرورت اطلاع‌رسانی به همه مشمولان
در مناطق روستایی و عشایری، دسترسی به کالاهای اساسی به‌ویژه آرد، اهمیت ویژه‌ای دارد. تغییر در فهرست افراد مشمول سهمیه می‌تواند برای خانوارهایی که از این امکان بهره‌مند هستند، پرسش‌هایی درباره شرایط ثبت‌نام و نحوه دریافت سهمیه ایجاد کند.
عسکری با اشاره به تغییرات انجام‌شده در فهرست بهره‌مندان از سهمیه آرد عشایر و روستاها گفت مقرر شده است مدیران امور عشایر و تعاون روستایی، اطلاع‌رسانی لازم را انجام دهند و ثبت‌نام همه افراد مشمول در سامانه طراحی‌شده را پیگیری کنند.
همچنین قرار است از ظرفیت توزیع‌کنندگان آرد برای مدیریت بهتر این فرایند استفاده شود تا هیچ فرد واجد شرایطی از دریافت سهمیه قانونی خود محروم نماند.
یک شهروند روستایی درباره اهمیت این موضوع می‌گوید: «مهم است که اطلاع‌رسانی درباره سهمیه آرد به همه روستاییان و عشایر برسد تا افراد واجد شرایط از این حق خود محروم نمانند.»
اجرای موفق این برنامه به اطلاع‌رسانی روشن، دسترسی آسان به سامانه ثبت‌نام و هماهنگی دستگاه‌های مسئول وابسته است. به همین دلیل، بررسی روند ثبت‌نام و اطمینان از شناسایی همه افراد واجد شرایط، بخشی مهم از فرایند ساماندهی سهمیه آرد خواهد بود.
روستابازارها؛ فرصتی برای خرید با هزینه کمتر
یکی از راه‌های کمک به خانوارها در شرایط افزایش هزینه‌های زندگی، فراهم کردن امکان دسترسی به کالاها با قیمت مناسب‌تر است. برای برخی مصرف‌کنندگان، به‌ویژه در مناطق دورتر از مراکز اصلی عرضه، فاصله تا محل خرید و محدودیت انتخاب نیز می‌تواند هزینه تأمین مایحتاج را افزایش دهد.
در همین راستا، موضوع احداث روستابازارهای بیشتر در استان بررسی شده است. عسکری هدف از توسعه این بازارها را تسهیل دسترسی مصرف‌کنندگان به کالاهایی با قیمت کمتر عنوان کرد.
یک شهروند درباره این پیشنهاد می‌گوید: «اگر روستابازارها کالاهای مورد نیاز مردم را با قیمت مناسب و به‌صورت مستمر عرضه کنند، می‌توانند کمک خوبی به کاهش هزینه خرید خانواده‌ها باشند.»
توسعه این بازارها در صورتی می‌تواند به هدف مورد نظر نزدیک شود که کالاهای ضروری به‌طور مستمر عرضه شوند، کیفیت محصولات حفظ شود و قیمت‌ها برای مصرف‌کنندگان مزیت قابل‌توجهی داشته باشند.
از این منظر، روستابازارها می‌توانند در کنار بازرسی‌های صنفی، راه دیگری برای بهبود دسترسی مردم به کالاهای مورد نیاز فراهم کنند؛ یکی با هدف کاهش زمینه‌های تخلف و دیگری با افزایش امکان انتخاب میان مراکز عرضه.
مدیریت جوجه‌ریزی برای تأمین گوشت مرغ
تأمین پایدار کالاهای اساسی تنها به نظارت بر قیمت‌ها در مرحله فروش وابسته نیست؛ میزان تولید و تناسب عرضه با تقاضا نیز نقش مهمی در وضعیت بازار دارد. گوشت مرغ به‌عنوان یکی از اقلام مصرفی خانوارها، از جمله محصولاتی است که برنامه‌ریزی برای تولید و عرضه آن اهمیت دارد.
عسکری در تشریح دیگر محورهای جلسه اقتصادی استان گفت معاون تولیدات دامی جهاد کشاورزی مسئولیت پذیرفته است روند جوجه‌ریزی را به‌صورت روزانه رصد و هدایت کند.
هدف از این اقدام، تأمین نیاز استان به گوشت مرغ و محصولات پروتئینی و فراهم کردن امکان صادرات به استان‌های همجوار در صورت وجود مازاد تولید عنوان شده است.
رصد روزانه جوجه‌ریزی می‌تواند به برنامه‌ریزی دقیق‌تر برای تولید کمک کند، اما دستیابی به نتیجه مطلوب به هماهنگی میان تولیدکنندگان، تأمین نهاده‌ها، ظرفیت واحدهای پرورشی و وضعیت تقاضا نیز وابسته است.
در صورت مدیریت مناسب این عوامل، امکان برنامه‌ریزی بهتر برای عرضه فراهم می‌شود و تصمیم‌گیری درباره استفاده از ظرفیت تولید مازاد نیز با دقت بیشتری انجام خواهد گرفت.
نتیجه‌ای که مردم می‌خواهند
از بیش از ۵۶ هزار بازرسی صنفی تا تقویت نیروهای نظارتی، رصد کالاهای پرنوسان، ساماندهی سهمیه آرد، توسعه روستابازارها و پایش روزانه جوجه‌ریزی، مجموعه‌ای از اقدامات برای مدیریت بازار کهگیلویه و بویراحمد در دستور کار قرار گرفته است.
یک مصرف‌کننده درباره انتظار خود از این اقدامات می‌گوید: «تعداد بازرسی‌ها مهم است، اما برای مردم نتیجه آن اهمیت بیشتری دارد؛ اینکه اگر تخلفی وجود دارد، رسیدگی شود و بتوانیم کالاهای مورد نیازمان را با قیمت منصفانه تهیه کنیم.»
این انتظار، وجه مشترک بسیاری از برنامه‌های اعلام‌شده برای بازار است؛ زیرا افزایش بازرسی‌ها زمانی اثربخش خواهد بود که به کاهش تخلفات منجر شود و سایر اقدامات نیز بتوانند دسترسی مردم به کالاهای ضروری را بهبود دهند.
ارزیابی نتایج این برنامه‌ها می‌تواند بر شاخص‌هایی مانند میزان رسیدگی به تخلفات، روند تغییرات قیمت کالاهای پرنوسان، پوشش افراد واجد شرایط سهمیه آرد، استمرار عرضه کالا در روستابازارها و وضعیت تأمین گوشت مرغ استوار باشد.
برای خانواری که هنگام خرید، هزینه‌ها را با درآمد خود می‌سنجد، شمار بازرسی‌ها به‌تنهایی معیار موفقیت نیست. آنچه اهمیت دارد، امکان تهیه کالاهای ضروری با قیمت منصفانه، دسترسی پایدار به اقلام مورد نیاز و اطمینان از رعایت حقوق مصرف‌کنندگان است؛ نتیجه‌ای که تحقق آن، مستلزم استمرار نظارت‌ها و پیگیری عملی برنامه‌های اعلام‌شده خواهد بود.
