نخبگان فارس| علیرضا سپاس خواه، چهره ماندگار علوم آب

خبرجنوب/ علیرضا سپاس‌خواه، استاد برجسته مهندسی آب دانشگاه شیراز، از چهره‌های شاخص علمی کشور در حوزه علوم آب و خاک و از مفاخر علمی استان فارس به شمار می‌آید. به پاس سال‌ها فعالیت علمی، پژوهشی و آموزشی اثرگذار، سردیس این استاد برجسته در کنار سردیس ۱۸ نخبه و سرآمد علمی فارس در باغ ارم شیراز رونمایی شده است.

پروفسور سپاس‌خواه که در فهرست یک درصد دانشمندان پراستناد جهان در رشته علوم آب قرار دارد، از برگزیدگان جایزه علامه طباطبایی نیز هست. او سهم مهمی در توسعه دانش مدیریت منابع آب در کشاورزی داشته و از پیشگامان پژوهش در زمینه مقابله با خشکسالی در ایران محسوب می‌شود.

از مهم‌ترین دستاوردهای علمی او می‌توان به تأسیس «مرکز مطالعات خشکسالی» در دانشگاه شیراز اشاره کرد؛ مرکزی که با هدف ارائه راهکارهای مدیریتی برای مقابله با خشکسالی در مزارع شکل گرفت. همچنین طراحی یک روش نوین کشت در مزرعه برای مدیریت بهتر منابع آب و امکان استفاده از آب شور در تولید محصولات زراعی از دیگر ابتکارات علمی اوست.

پروفسور علیرضا سپاس‌خواه در سال ۱۳۲۴ در بندر انزلی متولد شد. او پس از گذراندن تحصیلات ابتدایی و متوسطه در بندر انزلی و تهران، در سال ۱۳۴۶ با رتبه نخست مدرک کارشناسی خود را از دانشگاه شهید چمران اهواز دریافت کرد. سپس برای ادامه تحصیل به ایالات متحده آمریکا رفت و در سال ۱۳۵۰ کارشناسی ارشد و در سال ۱۳۵۲ دکترای خود را در رشته هیدرولوژی خاک (آبیاری و زهکشی) از دانشگاه ایالتی اورگن دریافت کرد. از همان سال تاکنون به عنوان عضو هیأت علمی گروه مهندسی آب دانشکده کشاورزی دانشگاه شیراز به تدریس و پژوهش مشغول است.

فعالیت‌های آموزشی او نقش مهمی در تربیت نسل‌های متعدد پژوهشگران حوزه آب داشته است. او تاکنون راهنمایی ۱۶ رساله دکتری و ۶۳ پایان‌نامه کارشناسی ارشد را بر عهده داشته و عضو کمیته پایان‌نامه حدود ۱۲۸ دانشجوی تحصیلات تکمیلی بوده است. حاصل پژوهش‌های دانشجویان تحت راهنمایی او انتشار حدود ۲۵۰ مقاله در مجلات علمی معتبر داخلی و بین‌المللی بوده است.

کارنامه پژوهشی پروفسور سپاس‌خواه نیز بسیار پربار است؛ انتشار ۳۳۴ مقاله علمی در مجلات معتبر داخلی و خارجی، ارائه ۱۹۹ مقاله در کنفرانس‌های علمی، تألیف و ترجمه ۱۰ کتاب تخصصی و اجرای ۴۷ طرح پژوهشی از جمله دستاوردهای علمی او به شمار می‌رود.

در طول سال‌های فعالیت علمی، افتخارات متعددی نصیب این استاد برجسته شده است؛ از جمله دریافت جایزه علامه طباطبایی، انتخاب به عنوان استاد نمونه کشوری، استاد ممتاز دانشگاه شیراز، استاد برگزیده جهان اسلام از سوی سازمان کنفرانس اسلامی، قرار گرفتن در میان یک درصد دانشمندان پراستناد جهان، عضویت پیوسته در فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران، دریافت جایزه کتاب سال وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و جایزه کتاب منتخب انجمن آبیاری ایران.

رونمایی از سردیس پروفسور علیرضا سپاس‌خواه در باغ ارم شیراز، پاسداشتی برای سال‌ها تلاش علمی، آموزشی و پژوهشی او در مسیر توسعه دانش مدیریت منابع آب و کشاورزی پایدار است؛ تلاشی که نقش مهمی در پیشبرد دانش این حوزه در ایران و جهان داشته است.