مناطق آزاد در پی بانک اختصاصی؛ پیشنهاد مدیرعامل کیش روی میز دولت

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش با اشاره به مشکلات تأمین مالی مناطق آزاد، پیشنهاد تأسیس بانک اختصاصی برای این مناطق را مطرح کرد و گفت: مناطق آزاد کشور با وجود برخورداری از ظرفیت‌های اقتصادی، از منابع اعتباری ملی و استانی سهمی ندارند و در حوزه بانکی و اعتباری با مشکلات جدی مواجه‌اند.

محمد کبیری در نشست معاونان دبیرخانه و مدیران عامل سازمان‌های مناطق آزاد و ویژه اقتصادی کشور اظهار کرد: نبود بانک اختصاصی برای مناطق آزاد یکی از مشکلات اساسی این مناطق است و شرایط جنگی اخیر نیز بیش از گذشته ضرورت رفع این مشکل را نشان داد.

وی افزود: مناطق آزاد تجاری و صنعتی در عمل از منابع اعتباری ملی و استانی استفاده نمی‌کنند و در مقابل، این تصور وجود دارد که مناطق آزاد به دلیل برخورداری از منابع مالی خودکفا هستند؛ در نتیجه، ظرفیتی که می‌تواند به توسعه اقتصادی کشور کمک کند، با محدودیت‌های بانکی و اعتباری مواجه شده است.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش با اشاره به شکل‌گیری ۱۹ منطقه آزاد تجاری و صنعتی در کشور گفت: ایجاد یک بانک اختصاصی برای مناطق آزاد می‌تواند یکی از راهکارهای مهم برای حل مشکل تأمین مالی این مناطق باشد.

پیشنهاد تعیین نماینده ویژه برای جزایر جنوبی

کبیری همچنین پیشنهاد کرد در صورت صلاحدید، نماینده ویژه‌ای از سوی رئیس‌جمهور برای جزایر جنوبی کشور تعیین شود تا مسائل و مشکلات این مناطق را به صورت ویژه پیگیری کند.

وی خواستار اتخاذ تصمیم‌های فوری در حوزه مالیات، تأمین اجتماعی، بانکی و گمرکی مناطق آزاد شد و گفت: برای حمایت از کسب‌وکارهای آسیب‌دیده پیشنهاد می‌کنیم دریافت مالیات و حق بیمه تأمین اجتماعی به مدت سه ماه متوقف و پرداخت آنها به زمان دیگری موکول شود.

کبیری تأکید کرد: این پیشنهاد به معنای بخشودگی نیست، بلکه هدف آن ایجاد فرصت تنفس برای کسب‌وکارهای مناطق آزاد و فراهم کردن شرایط بازگشت آنها به فعالیت عادی است.

محدودیت‌های بانکی و گمرکی کیش

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش با اشاره به محدودیت‌های بانکی گفت: بانک مرکزی باید محدودیت‌هایی را که در برخی استان‌ها رفع شده است، برای مناطق آزاد نیز برطرف کند.

وی همچنین خواستار تسهیل خروج کالاهای دپو شده از کیش برای مدت مشخص شد و بر ضرورت اجرای ماده ۶۵ قانون مدیریت مناطق آزاد کشور در حوزه گمرک و تجارت تأکید کرد.

کبیری یکی از نمونه‌های محدودیت موجود را مشکلات ارسال مرسولات پستی از کیش به سرزمین اصلی عنوان کرد و گفت: در حالی که امکان ارسال مرسوله از شهرهایی مانند واشنگتن و توکیو به تهران وجود دارد، ارسال همان کالا از کیش با محدودیت مواجه است و این موضوع حدود ۶ ماه است که در حال پیگیری قرار دارد.

مالیات و تأمین اجتماعی؛ دو چالش مناطق آزاد

کبیری مالیات و تأمین اجتماعی را از دیگر چالش‌های مهم مناطق آزاد دانست و اظهار کرد: مناطق آزاد کشور از بودجه دولتی استفاده نمی‌کنند و منابع آنها از محل درآمدهای خودشان تأمین می‌شود، اما از سال ۱۴۰۱ مالیات نیز از این مناطق دریافت می‌شود.

وی افزود: یک کسب‌وکار فعال در منطقه آزاد از یک سو مالیات به دولت مرکزی پرداخت می‌کند و از سوی دیگر عوارضی را در منطقه می‌پردازد، در حالی که فلسفه ایجاد مناطق آزاد این است که بخشی از منابع ایجادشده در منطقه برای توسعه همان منطقه هزینه شود.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش گفت: مجموع مالیات و تأمین اجتماعی پرداختی کیش در سال گذشته بیش از ۱۵۰ هزار میلیارد ریال بوده که بیش از ۵۰ هزار میلیارد ریال آن مربوط به تأمین اجتماعی است؛ با این حال سهم بازگشته به منطقه کمتر از ۲ هزار میلیارد ریال بوده است.

تأکید بر درآمدهای پایدار به جای زمین‌فروشی

کبیری خصوصی‌سازی و مدل درآمدی مناطق آزاد را نیز از مسائل مهم دانست و گفت: یکی از مسیرهای درآمدی پایدار مناطق آزاد باید سرمایه‌گذاری شرکت‌های سرمایه‌گذاری و سود حاصل از آن باشد، اما این مناطق همچنان با اتهام زمین‌فروشی مواجه‌اند.

وی افزود: استفاده از عوارض خرد و سود حاصل از سرمایه‌گذاری می‌تواند مناطق آزاد را به سمت درآمدهای پایدار هدایت کند، اما در این بخش نیز موانعی وجود دارد.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش ادامه داد: در موضوع عوارض خودروهای واردشده به مناطق آزاد، سازمان امور مالیاتی و در موضوع سود حاصل از سرمایه‌گذاری، سازمان خصوصی‌سازی ورود کرده‌اند، در حالی که دولت در این سرمایه‌گذاری‌ها نقشی نداشته است.

مناطق آزاد آماده پذیرش مأموریت‌های ملی

کبیری با تأکید بر ظرفیت مناطق آزاد برای ایفای نقش بیشتر در اقتصاد کشور گفت: اگر مشکلات مربوط به اجرای ماده ۶۵ و پنج چالش اصلی مناطق آزاد در حوزه‌های مختلف برطرف شود، این مناطق می‌توانند مانند مناطق آزاد موفق جهان، مأموریت‌های ملی بر عهده بگیرند.

وی افزود: مناطق آزاد تجاری و صنعتی می‌توانند در حوزه‌های تأمین مالی، لجستیک و اقتصاد دیجیتال مأموریت‌های بزرگی بر عهده بگیرند؛ به‌ویژه اینکه اقتصاد ایران به حدود ۳۰۰ میلیارد دلار تأمین مالی نیاز دارد و مناطق آزاد می‌توانند بخشی از این بار را به دوش بکشند.

کیش در شرایط جنگی چه کرد؟

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش با اشاره به عملکرد این منطقه در شرایط جنگی ۶ ماه گذشته گفت: در این مدت تلاش شد فعالیت‌های عادی در کیش ادامه پیدا کند و بر همین اساس، سرمایه‌گذاری در منطقه هفت برابر شد، ناترازی به صفر رسید، ۱۱ هکتار زمین معطل سرمایه‌گذاری بازپس‌گیری شد و مشکلات بیش از ۱۸ پرونده سرمایه‌گذاری نیز حل شد.

وی با اشاره به کسب رتبه نخست فرودگاهی و بندری توسط کیش در دو سال گذشته افزود: پس از جنگ‌های اخیر، فشار بر کسب‌وکارهای جنوب کشور و به‌ویژه کیش به‌شدت افزایش یافته و شرایط فعالیت اقتصادی در این مناطق دشوار شده است.

کبیری ادامه داد: جزیره کیش از زمان آغاز جنگ تا چهار ماه بعد پرواز نداشت، اما بازاریان این جزیره حتی یک روز نیز چراغ مغازه‌های خود را خاموش نکردند و امیدوارانه منتظر بهبود شرایط ماندند.

وی با اشاره به رشد پنج برابری ورود گردشگران به کیش در مدت دو هفته برگزاری جشنواره گردشگری تابستانی گفت: با وجود این اقدامات، تعداد گردشگران ورودی به کیش تاکنون به یک‌دهم میزان سال گذشته رسیده است.

کبیری هشدار داد: تاب‌آوری کسب‌وکارهای مناطق آزاد جنوبی کشور به مرزهای نگران‌کننده‌ای رسیده و ادامه این شرایط می‌تواند فشار اقتصادی را تشدید کند.

۱۴۰ هزار میلیارد تومان طرح در کیش

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد کیش همچنین از آماده بودن حدود ۱۴۰ هزار میلیارد تومان طرح و سرمایه‌گذاری در این منطقه خبر داد و گفت: حدود ۷۰ هزار میلیارد تومان طرح برای افتتاح و ۷۰ هزار میلیارد تومان طرح نیز برای کلنگ‌زنی آماده است.

وی از مسئولان کشور، به‌ویژه رئیس‌جمهور و دولت، خواست از کسب‌وکارها و سرمایه‌گذاران مناطق آزاد حمایت کنند و افزود: حفظ اشتغال، سرمایه‌گذاری و ظرفیت‌های اقتصادی مناطق آزاد نیازمند حمایت جدی است.

کبیری تأکید کرد: با وجود شرایط دشوار و حتی خالی شدن برخی جزایر از جمعیت، مردم، سرمایه‌گذاران و فعالان اقتصادی همچنان پای کار ایران ایستاده‌اند و ادامه این مسیر نیازمند پشتیبانی و تصمیم‌های حمایتی است.