نيم نگاه شيراز به عنوان شهر خواناي ترافيكي

غیاث ملک‌حسینی- «خبرجنوب»/ «شهر خوانای ترافیکی» مفهومی که به‌سادگی قابل فهم و به دشواری قابل تحقق می‌نماید. دشوار از آن جهت که تامین زیرساخت‌ها، امکانات و تجهیزاتی که یک شهر را در موقعیت کسب عنوان شهر خوانا قرار دهد نیازمند منابع مالی قابل توجه و البته اراده و تلاش زیاد مدیران و برنامه‌ریزان شهری است. به اعتقاد کارشناسان، نشانه‌های شهری، سازه‌ها و المان‌هایی هستند که با استفاده از ویژگی های حجمی و هندسی و یا حتی سازه‌ای خود سعی دارند کاربران و بینندگان را به خود جلب کرده و در حافظه آنها نقش بندند. این نشانه ها علاوه بر اینکه با بروز خلاقیت و نبوغ هنرمند سازنده به زیباسازی شهرها کمک می‌کنند، در معرفی و شناساندن خصوصیات تاریخی، جغرافیایی، فرهنگی و هویت یک منطقه و حتی تفکرات و انگاره های ذهنی ساکنانش نیز تاثیرگذارند.

براین اساس هرگونه سازه طبیعی یا دست‌ساخت بشر با کاربری های مختلف می‌تواند به عنوان یک المان عمل کرده و در خاطره افراد بنشیند و حس تعلق به شهر یا محله ای خاص را تقویت کند؛ اما اهمیت المان ها بیش از هر چیز، در ایجاد خوانایی و نمایانی فضایی است که با تسهیل فرآیند مسیریابی و تشخیص جهت، افراد و خصوصاً تازه‌واردان را در رسیدن به مقاصدشان یاری می کند و باعث می شود آنها به مقصد و مقصود مورد نظر خود برسند. به نظر می رسد در شهر شیراز از گذشته تاکنون گام هایی برای تحقق خوانایی شهر- هم برای شهروندان، هم برای مسافران و هم برای گردشگران- برداشته شده و تلاش‌هایی به منصه ظهور رسیده است؛ اما واقعیت های موجود نشان می دهد که هنوز آن‌گونه که باید و شاید نمی توان شیراز را شهری خوانا توصیف کرد و این عنوان را برای آن به کار برد. علاوه بر خوانایی شهر، توجه به زیرساخت‌های ایمنی شهری برای عبور و مرور بی دغدغه عابران پیاده، دانش آموزان و وسایل نقلیه نیز موضوعی ضروری و جدی است، اقداماتی که با نصب تابلوها و علائم موردنیاز برای رسیدن به شهر خوانا می‌تواند به کسب عنوان شهر ایمن نیز کمک کند.

در همین راستا معاون حمل‌ونقل و ترافیک شهرداری شیراز از نصب چراغ‌های راهنمایی در  68 چهارراه شهر شیراز خبر داد و گفت: البته این تعداد چهارراه چراغ‌دار از گذشته تاکنون در شیراز ایجاد شده اند که نقش قابل توجهی در تامین نظم، ایمنی عابران و مدیریت ترافیک معابر شهری دارند.

محمد فرخ‌زاده با بیان اینکه از این تعداد سه چهارراه در سال گذشته مجهز به چراغ راهنمایی و رانندگی شده اند، اظهار داشت: در حال حاضر از 68 چهارراه دارای چراغ شهر شیراز 27 چهارراه به صورت هوشمند مدیریت می شوند.

وی همچنین از فعالیت 480 دوربین نظارتی در سطح این کلانشهر خبر داد و گفت: از این تعداد 150 دوربین به صورت خودکار ثبت تخلف را انجام می‌دهند که البته امسال به 200 دوربین افزایش خواهند یافت. معاون شهردار شیراز از فعالیت 102 دوربین ثبت تخلف دیگر- مازاد برآن 480 دوربین ذکرشده- در سطح شهر خبر داد و گفت: 67 سامانه ثبت تخلف نیز در محدوده ال.ئی.زد (l.e.z) یا همان محدوده کم‌آلاینده مرکز شهر نصب شده که مازاد بر دوربین های قبلی فعالیت خواهند داشت. به گفته فرخ زاده، رسالت این سامانه ها کنترل محدوده کم‌آلاینده سطح شهراست.

وی در همین ارتباط گفت: برای عملیاتی شدن طرح محدوده ترافیک دستورالعمل‌ها و الزاماتی ابلاغ شده که در حال انجام آنها هستیم تا بتوانیم به‌زودی و آرام آرام این طرح را در مرکز شهر عملیاتی کنیم.

نصب پل های عابر پیاده در معابری که سرعت خودروها بیش از 60 کیلومتر است

در همین ارتباط جواد کارگر دولت آبادی، مدیرکل مهندسی و ایمنی ترافیک معاونت حمل و نقل و ترافیک شهرداری شیراز از تلاش برای تحقق مفهوم شهر خوانا در شیراز خبر داد و خاطرنشان کرد: تحقق شهر خوانا در مدیریت جریان ترافیک، کاهش تصادفات و سوانح رانندگی و کاهش پس‌زدگی و شلوغی ترافیکی بسیار تاثیرگذار است.

به گفته وی، در همین راستا نصب حدود 3 هزار مترمربع تابلو راهنمای مسیر در محورها و شریان های اصلی شهر اجرایی می شود. مدیرکل مهندسی و ایمنی ترافیک معاونت حمل و نقل و ترافیک شهرداری شیراز با اشاره به اینکه در سال گذشته بیش از  15 تقاطع کوچک و بزرگ در این کلانشهر به بهره‌برداری رسیده است، گفت: احداث هر خیابان و تقاطع ترافیکی نیازمند نصب تابلوهای راهنمای جدید و همچنین علائم ترافیکی می باشد که تمام این اقدامات با هدف دستیابی به شهر خوانای ترافیکی انجام می شود. دولت‌آبادی همچنین از اجرای 120 کیلومتر خط‌کشی محوری در شهر شیراز خبر داد و گفت: در کنار این موضوع 152 گذرگاه عابر پیاده نیز طی سال گذشته رنگ آمیزی و اصلاح شده است. مدیرکل مهندسی و ایمنی ترافیک معاونت حمل و نقل و ترافیک شهرداری شیراز با اشاره به نصب و احیاء 2850 تابلو راهنمایی و رانندگی در سطح  این کلانشهر- طی سال گذشته- ادامه داد: حدود 115 طرح کوچک و بزرگ اصلاح هندسی و ایمن سازی معابر از جمله اصلاح راستگردها، اصلاح دورگردها، اجرای بولوار در معابری که عرض معبر زیاد بوده، اجرای گل میخ و... با هدف افزایش ایمنی عابران پیاده و تردد موتورسیکلت‌ها و خودروهای سواری به سرانجام رسیده است.

دولت‌آبادی، اجرای گسترده طرح‌های ایمن سازی معابر در سال 1404 و سال های قبل از آن را در کاهش تصادفات تاثیرگذار توصیف کرد و گفت: از جمله این اقدامات می‌توان به اصلاح نقاط حادثه خیز، اصلاح هندسی تقاطعات، نصب تجهیزات ایمنی ترافیکی، توسعه و نوسازی علائم راهنمایی و رانندگی، اجرای طرح های آرام‌سازی و ایمن‌سازی معابر منتهی به مدارس، نصب و اجرای سرعت‌کاه‌ها و سرعت‌گیرها، خط‌کشی‌های محوری معابر، گذرگاه‌های عابر پیاده، نصب چراغ‌های چشمک‌زن، نصب دوربین های نظارتی و دوربین های ثبت تخلف اشاره کرد. به‌گفته وی، ارزیابی های انجام شده نشان می دهد اقدامات انجام شده در کاهش سرعت‌های غیرمجاز وسایل نقلیه، افزایش دیدپذیری و ارتقاء ایمنی عابران پیاده تاثیرگذار بوده و منجر به کاهش محسوس سوانح ترافیکی در سطح شهر شده است.

مدیرکل مهندسی و ایمنی ترافیک معاونت حمل و نقل و ترافیک شهرداری شیراز همچنین از نصب 7 دستگاه پل عابر پیاده در سال گذشته خبر داد و گفت: این اقدام در معابری که سرعت خودروها بیش از 60 کیلومتر بوده انجام شده و 6 دستگاه پل دیگر نیز در سال جاری به بهره برداری می رسد. دولت آبادی در ادامه از ایمن سازی معابر منتهی به 58 مدرسه با هدف حفاظت از دانش آموزان در سال 1404 خبر داد و گفت: علاوه براین 25 طرح اصلاح هندسی تقاطعات نیز به مناطق مختلف شهرداری برای اجرا ابلاغ و 1600 متر گاردریل در مناطقی که نیازمند نصب گاردریل بوده اند، نصب شده است.