سد وصال

سهیلا رفیعی نژاد-«خبرجنوب»/ با وجود اصرار متولیان بر امر ازدواج اما تعداد افرادی که متقاضی ازدواج هستند در کشور بالا نیست و این میزان در فارس نسبت به سال قبل روند کاهشی داشته است؛  در این بین برخی ترجیح می دهند تنها بمانند تا اینکه موانع ازدواج را کنار بزنند و به قول خودشان هفت خوان رستم را بگذرانند و به یک زندگی متاهلی دست یابند. تازه بعد آن هم با مشکلات ریز و درشت اقتصادی، اجتماعی دست و پنجه نرم کنند و متاهل باشند! در این بین تسهیلات ازدواج هم گاهی با موانعی به دست زوج ها می رسد و دیرتر از موعد به حساب شان واریز می شود! در عین حال از دیدگاه جامعه شناسان خرج و مخارج و مسایل اقتصادی ازدواج تنها دلیل ترجیح این روزها برای مجرد ماندن نیست و مسایل فرهنگی در این خصوص بیشتر دخیل اند. از سوی دیگر هم برخی وقتی آمار بالای طلاق را می بینند که در فارس به بیش از 50 درصد رسیده است، ترجیح می دهند مجرد بمانند تا مهر طلاق به پیشانی شان بخورد و آسیب های پس از آن را تحمل کنند!

اما به گفته مدیرکل ثبت احوال فارس آمار ازدواج در استان طبق ازدواج های ثبت شده در سال جاری به  8 هزار و 223 مورد  رسیده است.

 سید عباس هاشمی همچنین در خصوص راهکارها و سیاستگذاری هایی که به منظور افزایش ازدواج و در پی آن بالا رفتن جمعیت ارایه شده به «خبرجنوب» می گوید:  اگر نتیجه ای که انتظار می رود از قانون جوانی جمعیت حاصل نشده یا قانون یادشده توسط دستگاه های متولی به درستی به مرحله عملیاتی نرسیده است و یا آن قانون نیاز به اصلاح و بازنگری دارد.

 او اضافه می کند: با توجه به نقش دانشگاه ها در حوزه های مختلف، ما آمادگی ارایه اطلاعات و آمار را به دانشگاه های استان به منظور فعالیت های پژوهشی و انجام مطالعات در زمینه بهبود وضعیت ازدواج و افزایش جمعیت داریم.

مدیرکل ثبت احوال فارس در خصوص آخرین آمار ازدواج در فارس به «خبرجنوب» می گوید: از اول 1404 تا پایان تیرماه میزان ازدواج در فارس 8 هزار و 223 مورد گزارش شده است. هاشمی عنوان می کند: طبق آمارها این میزان در سال 1403  ، 9 هزار و 779 واقعه  ازدواج بوده که طبق مقایسه این دوسال، آمار ازدواج امسال 15 و 9 دهم درصد نسبت به سال قبل کاهش یافته است .

استاد جامعه شناسی دانشگاه شیراز نیز در خصوص موانع ازدواج به «خبرجنوب» می گوید: معتقدم اول باید یک نکته را درباره ازدواج روشن نماییم و اینکه باید قبول کنیم که ازدواج یک پدیده فرهنگی در هم پیچیده شده با ارزش ها، عرف و هنجارهای نظام اجتماعی است که امر سیاسی و اقتصادی لزوما نمی تواند بنیان و هسته اصلی آن را تغییردهد.

دکتر احسان حمیدی زاده اضافه می کند: در همین باره معتقدم مادامی که ازدواج به عنوان یک پدیده فرهنگی در نظر گرفته نشود، برخی فکر می کنند می توانند برای ازدواج و یا جلو و عقب انداختن سن ازدواج برنامه ریزی نموده و یا تسهیلاتی را فراهم کنند.

استاد دانشگاه شیراز: برنامه ریزی های سیاست گذاران ازدواج با واقعیت منطبق نیست

 این عضو هیات علمی بخش جامعه شناسی دانشگاه شیراز می گوید: منکر این نیستم که عوامل اقتصادی می تواند بر میزان ازدواج اثر داشته باشد اما وقتی در مورد تسهیلات لازم برای افزایش ازدواج صحبت می کنید انگار دارید مسئله ای را که از آن یاد کردیم قبول می کنید.

او تصریح می کند: اما باید بگوییم که ازدواج یک پدیده فرهنگی مبتنی بر یک سری ارزش ها، هنجارها و عرف هایی است که در طول زمان و تاریخ شکل گرفته است و خیلی از قواعد، قوانین و سیاست گذاری ها روی کم و زیاد شدن و یا صورت بندی و شکل آن، به آن معنا تاثیر نخواهد داشت و  در واقع ازوداج سنتی است که راه خود را پیدا می کند و مسیر خودش را می رود.

دکتر حمیدی زاده با اشاره به سیاست گذاری های که برای افزایش ازدواج در کشور صورت گرفته است می گوید: مبنا و زیرساختی موثر در این باره فراهم نیست، جز اینکه یک سری مسایل گفته می شود. در واقع انتظاری که سیاست گذار از مردم به شکل عمومی برای ازدواج کردن دارد، یک انتظار خلاف واقعی است که با آن پدیده فرهنگی یادشده همراه و همخوان نمی باشد.

عضو هیات علمی بخش جامعه شناسی دانشگاه شیراز تصریح می کند: به نظر می رسد سیاست گذار برای تسهیل شرایط ازدواج در ذهن خود یک پدیده فانتزی بسیار کمیاب را در نظر گرفته که انتظار دارد تمام مردم در تمام اقشار، با پایین آوردن انتظارت اقدام به ازدواج کنند و بعد هم دست به فرزندآوری بزنند.

دکتر حمیدی زاده با اشاره به موثر نبودن سیاستگذاری ها می گوید: هیچکدام از آن سیاست گذاری ها نه با واقیعت فرهنگی ازدواج و نه با واقعیت اقتصادی اجتماعی آن همخوانی دارد. به نظر می رسد این ها صرفا انتظاراتی در ذهن سیاست گذاران است و معتقدم آن سیاست گذاران حتیموقع ازدواج فرزندان شان هم مطابق آنچیزی که برای مردم برنامه ریزی کرده اند عمل نمی کنند؛ در واقع چون با واقعیت همخوانی ندارد، شدنی هم  نیست.

 استاد بخش جامعه شناسی دانشگاه شیراز در ادامه می گوید: راهکاری که درباره ازدواج به نظر می رسد باید دیده شود این است که سیاست گذارها، برنامه ریزی ها و سیاست هایشان با واقعیت انطباق پیدا کند و علاوه بر این اساسا انتظار نداشته باشند برای همه چیز می توان با برنامه ریزی مد نظرشان کاری کرد؛ در واقع  برنامه ریزی کردن در این حوزه و مثلا دستکاری میزان سکه در مهریه خانم ها و تصویب قوانین مختلف تاثیری که فکر می کنند را ندارد و سیاست گذاری ها از بالا خیلی اثری روی آن ندارد و مردم کار خودشان را می کنند.

دکتر حمیدی زاده اضافه می کند: توصیه ای که دارم این است که سیاست گذار در این عرصه ها کمترین مداخله ممکن را انجام دهد.  در واقع وقتی وضعیت اقتصادی عمومی مردم بهتر شود و  فشارهای اقتصادی برطرف  شود و امکانات اجتماعی به شکل عمومی فراهم گردد اتوماتیک وار سن ازدواج هم کاهش می یابد و مردم تمایل شان به تشکیل خانواده افزایش می یابد .

او می گوید: وقتی شما در تمام حوزه های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی دچار ناکامی هستید و شغل وجود ندارد و تورم بالای 40 درصد سال ها گریبان اقتصاد را گرفته چطور انتظار دارید مردم در حوزه ازدواج موثر عمل کنند.  دکتر حمیدی زاده تصربح می کند: در واقع سیاستگذاران و برنامه ریزان باید بدانند بیشتر از اینکه لازم به دستکاری در برخی قوانین در این حوزه باشد،  کافی است وضعیت اقتصاد بهبود یابد. 

عضو هیات علمی بخش جامعه شناسی دانشگاه شیراز همچنین می گوید: یکی دیگر از موانع جدید ازدواج به خصوص در بین برخی گروه سنی پایین تر نیز تغییر طرز فکر افراد در مورد ازدواج است ، بطوریکه  کسانی حتی امکان ازدواج هم دارند، اما اساسا حاضر به ازدواج به روش سنتی و شیوه مطلوب اجتماعی نیستند و روش جدیدی را می خواهند پیاده کنند.