پژوهشگران دانشگاه شیراز یک گونه جديد جایگزین آنتی بیوتیک ها ثبت کردند

به‌گزارش سایت خبر جنوب ، طی انجام رساله دکتری دکترمحمدهاشم یوسفی در رشته بهداشت موادغذایی، به‌راهنمایی دکترسعید حسین‌زاده،‏ استاد دانشکده دامپزشکی دانشگاه شیراز، برای اولین‌بار در دنیا یک باکتریوفاژ جدید از محیط جداسازی و ویژگی‌های ریخت‌شناسی، عملکردی و ژنومی آن با استفاده از تکنیک‌های روز دنیا ازجمله تکنیک  Whole Genome Sequencingموردبررسی قرار گرفت که پس از انجام بررسی‌های علمی لازم مشخص شد، این باکتریوفاژ دارای یک ژنوم کاملا جدید است که در پایگاه NCBI به‌عنوان یک جنس و گونه جدید، به نام جنس Arashvirus و گونهArash  ثبت گردید.

تشکیل تیم تحقیقاتی برای بررسی جنبه‌های مختلف باکتریوفاژها

دکتر حسین‌زاده، استاد دانشگاه شیراز با اعلام این خبر توضیح داد: امروزه بشريت با پديده بسيار چالش‌برانگيز مقاومت به آنتي‌بيوتيك مواجه است. به اين معناكه باكتري‌های عامل بيماري‌های انساني و دامي و حتي گياهي در حال مقاوم‌شدن به طيف وسيعي از آنتي‌بيوتيك‌هاي موجود هستند و بنابراين حتي درمان ساده‌ترين عفونت‌ها نيز با چالش جدي مواجه خواهد بود. مصرف بي‌رويه و نابجاي آنتي‌بيوتيك و درمان‌هاي آنتي‌بيوتيكي ناقص از عوامل بروز اين پديده به شمار مي‌رود. 

وی ادامه داد: از آنجایی‌که آنتي‌بيوتيك‌ها در پزشكي، دامپزشكي، صنايع كشاورزي، غذايي، دامپروري و همچنين آبزي‌پروري نيز استفاده می‌شود، چالش‌هاي ناشي از مقاومت به آنتي‌بيوتيك‌هاي موجود در سراسر جهان بيش از پيش مورد توجه قرار گرفته است و پژوهشگران درحال تلاش براي يافتن راه‌های جايگزين يا مكمل براي آنتي‌بيوتيك‌ها هستند.

يكي از راه‌هاي جايگزين كه در سال‌های اخير مورد اقبال قرار گرفته است ويروس‌هاي آلوده‌كننده باكتري‌ها (باكتريوفاژها) هستند كه به‌طور طبيعي در محيط‌زيست حضور دارند.

مزيت‌هاي باكتريوفاژها شامل اختصاصيت آن‌ها براي جنس‌هاي خاص باكتريايي، خودتكثيرشوندگي، عوارض جانبي كمتر، جذب سريع و تاثيرات زيست‌محيطي كمتر است. 

این استاد دانشگاه بیان کرد: دكتر محمدهاشم يوسفي، دانش‌آموخته دکتری دامپزشكی و دكتري تخصصي بهداشت مواد غذايي  دانشگاه شيراز طي انجام رساله دكتري خود با راهنمايي بنده، در دانشگاه شيراز و دانشگاه كاتوليك لوون بلژيك، موفق شد تعدادي باكتريوفاژ جديد اختصاصي باكتري سالمونلا از منابع محيطي شهر شيراز و شهر لوون بلژيك جداسازي کند. ويژگي‌هاي فنوتيپي و ژنوتيپي اين باكتريوفاژها شناسايي شد و پس‌از انجام بررسي‌هاي لازم، توالي كامل ژنوم يكي از آن‌ها ضمن تأسیس يك جنس و گونه كاملا جديد باكتريوفاژي با نام قهرمان اساطيري ايراني، آرش در پايگاه مرکز ملی اطلاعات زیست‌فناوری ايالات متحده (NCBI) به ثبت رسيد.

گفتنی است، یک تیم تحقیقاتی متشکل از اعضای هیئت‌علمی گروه بهداشت دانشکده دامپزشکی دانشگاه شیراز‏‏، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، دانشگاه کاتولیک لوون بلژیک و دانشگاه توبینگن آلمان در چندسال اخیر‏، کارهای تحقیقاتی را روی باکتریوفاژها شامل جنبه‌های مختلف ازجمله جداسازی‏، شناسایی و بررسی ویژگی‌های ریخت‌شناسی، عملکردی و ژنومی و استفاده از آن‌ها به‌عنوان مواد ضدمیکروبی بیولوژیک در صنایع غذایی برای مهار پاتوژن‌های غذایی و همچنین درمان عفونت‌های انسانی آغاز کرده است و انجام رساله دکتری دکتر محمدهاشم یوسفی یکی ازجمله اقدامات تیم تحقیقاتی نام‌برده است که مقالات علمی متعددی را نیز در این زمینه، در نشریات معتبر بین‌المللی‏ به انتشار رسانده است.