تونل‌های پرخطر جاده بابامیدان به یاسوج؛ چالش‌های ایمنی و نیاز فوری به اقدام

انباشت گازهای سمی و تاریکی مطلق در تونل‌های مسیر کریدور شمال به جنوب بابامیدان به یاسوج، سال‌هاست به معضلی جدی برای مردم منطقه تبدیل شده است؛ با وجود هشدارهای مکرر، پرسش اصلی این است که چرا تاکنون اقدامی برای رفع این خطرات انجام نشده است؟ 

محور ارتباطی یاسوج به بابامیدان با ۹ تونل، یکی از جاده‌های ترانزیتی و پرترافیک جنوب کشور محسوب می‌شود که ساخت آن حدود دو دهه به طول انجامید؛ این محور روزانه حجم بالایی از ترافیک مرکز به جنوب کشور، شامل استان‌های خوزستان، بوشهر، فارس، کهگیلویه و بویراحمد و بنادر جنوبی را به خود اختصاص می‌دهد.

از مجموع ۹ تونل، پنج مورد در حوزه استحفاظی استان فارس و چهار مورد دیگر در محدوده کهگیلویه و بویراحمد قرار دارد. رانندگان و مسافران، عبور از این تونل‌ها را به دلیل شرایط نامناسب، مشابه گذر از «تونل‌های وحشت» توصیف می‌کنند؛ گازهای سمی نظیر مونوکسیدکربن، دی‌ اکسید نیتروژن و سولفید هیدروژن، همراه با دود ناشی از خودروها و نبود سیستم تهویه، دو تونل طویل این مسیر را به محیطی خفقان آور تبدیل کرده است.

این محور به عنوان شاهراه ارتباطی شمال به جنوب کشور، از اهمیت پدافندی نیز برخوردار است؛ وقوع هرگونه حادثه یا تصادف در این تونل‌ها می‌تواند ارتباط جنوب و شمال را مختل کرده و پیامدهای جبران ناپذیری به همراه داشته باشد؛ تونل‌های شماره چهار و پنج در حوزه فارس، با طول تقریبی دو کیلومتر هرکدام، وضعیتی به مراتب خطرناکتر نسبت به سایر تونل‌ها دارند.

واگذاری پنج تونل به استان فارس

معاون راهداری اداره کل راهداری و حمل و نقل جاده‌ای استان فارس، اعلام کرد پنج تونل در مسیر جاده یاسوج به بابامیدان از سال گذشته تحت مدیریت این استان قرار گرفته است.

سیدعبدالمجید دستاران افزود: مطالعات لازم برای ارتقای ایمنی و انعقاد قراردادهای مرتبط در دست انجام است.

تونل‌های رها شده و پیامدهای آن

سال‌هاست این تونل‌ها بدون رسیدگی مناسب رها شده‌اند؛ مسئولان کهگیلویه و بویراحمد اعلام کرده‌اند چهار تونل در حوزه این استان به سیستم روشنایی مجهز شده و تا حدی ایمن‌سازی شده‌اند، اما پنج تونل دیگر در حوزه فارس فاقد کمترین امکاناتی مانند تهویه، روشنایی و آنتن‌دهی هستند.

رئیس اداره راهداری و حمل و نقل جاده‌ای رستم، تاکید کرد: این تونل‌ها از زمان افتتاح تاکنون هیچ خدماتی دریافت نکرده‌اند.

جعفر فرهادی، به مکاتبات متعدد با مسئولان کشوری اشاره کرد که تاکنون بی‌نتیجه مانده است؛ ازجمله مشکلات این تونل‌ها می‌توان به نبود سیستم تهویه، تغییر مقطع عرضی از سه خط به دو خط، ریزش آب از سقف و نبود دالان عرضی برای مدیریت خودروهای گیر کرده اشاره کرد.

ضرورت نصب جت فن‌ها

مدیرکل راهداری و حمل و نقل جاده‌ای کهگیلویه و بویراحمد، نصب جت فن‌ها (توربو فن‌های آکسیال) را برای تهویه هوای تونل‌ها ضروری دانسته است؛ این فن‌ها به دلیل قدرت بالا، قادر به تخلیه حجم زیادی از گازهای سمی در محیط‌های بسته مانند تونل‌ها هستند.

هشدار پلیس راه استان فارس

سرپرست پلیس راه استان فارس، این محور را استراتژیک اما پرخطر توصیف کرد.

سرهنگ بهنام صادقی افزود: نصب سیستم‌های روشنایی و تهویه، ایمنی مسیر را افزایش داده و از تصادفات می‌کاهد.

وی همچنین خواستار تخصیص اعتبارات ملی برای ایمن سازی هرچه سریعتر این محور شد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد استان فارس در رده استان‌های با بیشترین مرگ و میر جاده‌ای کشور قرار دارد؛ عوامل اصلی این حوادث شامل غفلت از اصول رانندگی ایمن، استفاده از تلفن همراه و خستگی رانندگان است.

جوانان ۱۸ تا ۳۵ سال، قربانیان اصلی این سوانح هستند که پیامدهایی مانند ناتوانی جسمی مادام العمر و فشار بر نظام سلامت را به دنبال دارد.

با توجه به تردد گسترده فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی در این محور، حل مشکلات تونل‌های بابامیدان به یاسوج نیازمند عزم ملی و اقدام فوری است.