راز هوسهای غذایی فاش شد؛ بدن چگونه غذای مورد نیازش را انتخاب میکند؟
Admin 6
سیما زعفرانچی- خبرجنوب/ پژوهشگران در مطالعهای جدید دریافتهاند که معده میتواند کمبود پروتئین را تشخیص دهد و با ارسال پیام به مغز، اشتهای فرد را به سمت غذاهای پروتئینی هدایت کند؛ کشفی که میتواند درک ما از احساس گرسنگی و انتخاب غذا را تغییر دهد.
به گزارش خبرجنوب، بسیاری از افراد تصور میکنند گرسنگی تنها زمانی ایجاد میشود که معده خالی باشد، اما پژوهشی تازه که نتایج آن در مجله علمی Science منتشر شده، نشان میدهد بدن انسان بسیار هوشمندتر از آن عمل میکند که صرفاً به دنبال دریافت کالری باشد.
بر اساس این مطالعه، بدن میتواند کمبود «اسیدهای آمینه ضروری» را تشخیص دهد؛ موادی که اجزای اصلی سازنده پروتئین هستند و بدن قادر به تولید آنها نیست و باید از طریق رژیم غذایی تأمین شوند.
وقتی بدن فقط غذا نمیخواهد
پروتئین نقش مهمی در ساخت عضلات، ترمیم بافتها، تولید هورمونها، آنزیمها و حفظ عملکرد طبیعی بدن دارد. به همین دلیل، زمانی که میزان اسیدهای آمینه ضروری کاهش پیدا میکند، بدن به دنبال راهی برای جبران این کمبود میگردد.
پژوهشگران در این مطالعه دریافتند که معده و روده تنها وظیفه هضم غذا را بر عهده ندارند، بلکه مانند حسگرهای شیمیایی، وضعیت مواد مغذی بدن را نیز بررسی میکنند.
پیامی که از معده به مغز میرسد
در آزمایشهای انجامشده روی مگسهای میوه، زمانی که رژیم غذایی آنها فاقد پروتئین کافی بود، سلولهای روده مقدار بیشتری از یک مولکول پیامرسان به نام CNMamide تولید کردند.
این مولکول از دو مسیر مختلف پیام خود را به مغز منتقل میکند؛ بخشی از پیام از طریق اعصاب متصل به دستگاه گوارش و بخشی دیگر از طریق جریان خون و مانند یک هورمون به مغز میرسد.
در نتیجه، بخشهایی از مغز که مسئول انتخاب غذا هستند فعال میشوند و حیوان به طور طبیعی تمایل بیشتری به مصرف منابع پروتئینی پیدا میکند.
محققان برای بررسی اینکه این مکانیسم تا چه اندازه عمومی است، آزمایشهایی را روی موشها نیز انجام دادند. نتایج نشان داد موشهایی که با کمبود پروتئین روبهرو بودند، آنها نیز به شکل محسوسی مصرف اسیدهای آمینه ضروری را ترجیح میدادند. این یافته احتمال وجود سازوکاری مشابه در سایر پستانداران و حتی انسان را تقویت میکند، هرچند برای اثبات کامل آن به تحقیقات بیشتری نیاز است.
چرا در زمان کمبود پروتئین، شیرینی کمتر وسوسهمان میکند؟
یکی از یافتههای جالب این تحقیق این بود که همزمان با افزایش میل به پروتئین، علاقه به مواد شیرین نیز کاهش پیدا میکند.
به گفته پژوهشگران، همان پیام شیمیایی که مغز را به سمت دریافت پروتئین هدایت میکند، فعالیت نورونهای مسئول تشخیص طعم شیرین را نیز کاهش میدهد. به این ترتیب، بدن تلاش میکند فرد را از مصرف غذاهایی که مشکل کمبود پروتئین را برطرف نمیکنند، دور نگه دارد.
این موضوع نشان میدهد مغز هنگام گرسنگی فقط به دنبال دریافت انرژی نیست، بلکه تلاش میکند مناسبترین ماده غذایی را برای رفع نیاز واقعی بدن انتخاب کند.
چرا این کشف اهمیت دارد؟
این مطالعه میتواند نگاه ما را به تغذیه و احساس گرسنگی تغییر دهد. سالها تصور میشد مغز تنها میزان انرژی دریافتی بدن را کنترل میکند، اما اکنون شواهد نشان میدهد کیفیت مواد مغذی نیز در این فرآیند نقش مهمی دارد.
به بیان دیگر، همه کالریها اثر یکسانی بر بدن ندارند. برای مثال، یک خوراکی شیرین شاید انرژی مورد نیاز بدن را تأمین کند، اما نمیتواند جایگزین اسیدهای آمینه ضروری شود؛ موادی که برای ساخت سلولها، عضلات و بسیاری از فرایندهای حیاتی لازم هستند.
گرسنگی، پیامی هوشمند از بدن
پژوهشگران معتقدند اشتها حاصل همکاری پیچیده میان معده، روده، اعصاب، هورمونها و مغز است. این سیستم بهطور مداوم وضعیت بدن را بررسی میکند و در صورت کمبود مواد مغذی، پیامهایی برای انتخاب غذاهای مناسب ارسال میکند.
به همین دلیل، میل ناگهانی به برخی غذاها همیشه یک هوس ساده نیست و گاهی میتواند نشانهای از نیاز واقعی بدن به مواد مغذی خاص باشد.
با این حال، محققان تأکید میکنند نتایج این پژوهش هنوز به معنای اثبات کامل این سازوکار در انسان نیست و برای درک دقیق عملکرد آن، انجام مطالعات بیشتری ضروری است.
