خوزستان رکورددار عقربزدگی کشور
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز از ثبت بیشترین موارد عقربزدگی کشور در خوزستان خبر داد.
ادمین ۵
مهرداد شریفی، معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز با اشاره به آمار بالای عقربزدگی و مارگزیدگی در خوزستان، بر ضرورت رعایت اصول پیشگیرانه و مراجعه سریع به مراکز درمانی در صورت بروز این حوادث تأکید کرد و با تشریح آخرین آمار عقربزدگی در استان اظهار کرد: بیشترین موارد عقرب گزیدگی به تفکیک آماری در سال 1404 مربوط به شهرستان های رامهرمز با سه هزار و 76 مورد، غرب اهواز 2 هزار و 448 مورد، اندیکا 2 هزار و 284، مسجدسلیمان 2 هزار و 183، باغملک یک هزار و 92، شرق اهواز 779 و لالی 700 مورد بوده و سه مورد فوتی نیز به ثبت رسیده است.
وی با اشاره به شرایط اقلیمی خوزستان افزود: خوزستان با توجه به شرایط آب و هوایی متنوع، پوشش گیاهی و نوع بافت خاک (رسوبی ریزبافت) از جمله مناطق مستعد برای زیست جانوران سمی به ویژه عقرب ها به شمار میرود و در همه فصول سال به ویژه در فصل گرما موارد عقرب گزیدگی وجود دارد.
شریفی همچنین به آمار مارگزیدگی در استان اشاره کرد و گفت: همچنین یک هزار و 219 مورد مارگزیدگی در خوزستان به ثبت رسیده که بیشترین موارد مربوط به غرب اهواز با 375، باغملک 144 ، شرق اهواز 160 و مسجدسلیمان 35 مورد بوده و 17 درصد موارد مار گزیدگی کشور مربوط به خوزستان اعلام شده است.
توصیههای پیشگیرانه برای کاهش عقربزدگی
رئیس مرکز بهداشت خوزستان با اشاره به «دستورالعمل کشوری پیشگیری و کنترل عقربزدگی» وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اظهار کرد: بر اساس «دستورالعمل کشوری پیشگیری و کنترل عقربزدگی» وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از مهمترین اقدامات پیشگیرانه، بهسازی محیط زندگی شامل پوشاندن سوراخها، شکافها و درزهای دیوارها، سقف و کف ساختمان، نوسازی خانههای قدیمی و مخروبه که محل اختفای عقربها هستند، نصب توری روی پنجرهها و جلوگیری از وجود فاصله بین در و کف زمین و جمعآوری نخالههای ساختمانی، سنگ، چوب، علوفه و زباله از اطراف منزل را می توان نام برد.
وی با تأکید بر رعایت نکات ایمنی فردی نیز گفت: قبل از پوشیدن کفش، لباس، پتو و ملحفه، آنها را تکان داده و بررسی کنید، از راه رفتن با پای برهنه، بهویژه در شب، خودداری نمایید، هنگام جابهجایی سنگ، چوب، آجر و کار در مزارع از دستکش ضخیم و کفش مناسب استفاده و از فرو بردن دست در سوراخها، زیر سنگها و لانه حیوانات خودداری کنید.
شریفی ادامه داد: تخت خواب را با فاصله از دیوار قرار دهید، از تخت پایهدار استفاده کنید، در مناطق پرخطر، پایههای تخت را در ظرف حاوی آب قرار دهید تا از بالا رفتن عقرب جلوگیری شود و از خوابیدن مستقیم روی زمین خودداری کنید.
وی با اشاره به اهمیت کنترل محیط اطراف منازل اظهار کرد: حشرات بهویژه سوسکها را کنترل کنید؛ زیرا منبع غذایی عقربها هستند، از ایجاد رطوبت در دیوارها و محیط منزل جلوگیری کنید و محوطه اطراف خانه را تمیز و عاری از پناهگاههای احتمالی عقرب نگه دارید.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اهواز همچنین تأکید کرد: آموزش کودکان برای بازی نکردن در خرابهها و زیر سنگها، آگاهسازی کشاورزان، کارگران و ساکنان مناطق گرم و خشک درباره رفتارهای پیشگیرانه و توجه ویژه به کودکان و سالمندان، زیرا در صورت عقربزدگی بیشتر در معرض عوارض شدید هستند ضرورت دارد.
وی درباره اقدامات پس از عقربزدگی نیز توضیح داد: در صورت عقربزدگی فرد را به سرعت به نزدیکترین مرکز درمانی منتقل و از تیغ زدن، مکیدن زخم، داغ کردن محل نیش، استفاده از داروهای محلی و اقدامات سنتی خودداری کنید.
شریفی افزود: برای استان خوزستان که بیشترین موارد عقربزدگی کشور را دارد، علاوه بر موارد فوق، آموزش جامعه، بهسازی محیط و مراقبت ویژه در فصلهای گرم سال اهمیت بیشتری دارد.
راهکارهای پیشگیری و اقدامات صحیح در مواجهه با مارگزیدگی
رئیس مرکز بهداشت خوزستان درباره مهمترین راهکارهای پیشگیری از مارگزیدگی گفت: اطراف منزل، باغ و محل کار را از علفهای هرز، نخاله ساختمانی، سنگ و چوبهای انباشته پاکسازی کنید، شکافها و سوراخهای دیوار، کف و انبارها را مسدود کنید، هنگام کار در مزارع، باغها و مناطق بیابانی از چکمه بلند و شلوار ضخیم استفاده کنید، هنگام جابهجایی سنگ، هیزم، کاه و علوفه از دستکش چرمی یا ضخیم استفاده کنید و هرگز دست یا پای خود را بدون بررسی داخل سوراخها، شکاف سنگها یا زیر بوتهها قرار ندهید.
وی درباره رفتار صحیح هنگام مشاهده مار نیز بیان کرد: از نزدیک شدن، گرفتن یا کشتن مار خودداری کنید، در صورت مشاهده این خزنده، به آرامی از آن فاصله بگیرید و آگاه باشید بیشتر مارگزیدگیها هنگام تلاش افراد برای گرفتن یا کشتن مار رخ میدهد.
شریفی درباره اقدامات لازم پس از مارگزیدگی اظهار کرد: فرد را آرام نگه دارید و از حرکت غیرضروری عضو گزیدهشده جلوگیری کنید، عضو را در وضعیت مناسب و تقریبا همسطح بدن نگه دارید، زیورآلات، انگشتر و وسایل تنگ را خارج و مصدوم را در اسرع وقت به نزدیکترین مرکز درمانی منتقل کنید.
وی در پایان با اشاره به اقدامات ممنوع پس از مارگزیدگی افزود: بستن طناب روی عضو، شکاف دادن محل گزش، مکیدن زخم، داغ کردن محل گزش، استفاده از داروها یا مواد سنتی روی زخم و تلاش برای گرفتن مار در صورت به خطر افتادن جان فرد از جمله موارد ممنوعه است.
