برکههای باران در مسیر تبدیل شدن به محور فرهنگی هرمزگان
برکههای باران بندرعباس، گنجینهای از هوش ایرانیان در مدیریت منابع آب و نمادی از پیوند دیرینه میان معماری بومی و اقلیم گرم و خشک ساحلی به شمار می رود که می تواند به عنوان یک محور فرهنگی پایدار معرفی شود.
ادمین ۵
این سازههای آجری که یادگار دوران صفویه و قاجار هستند نه تنها شاهکار مهندسی آب محسوب میشوند، بلکه به عنوان یکی از مهمترین سایتهای تاریخی شهر بندرعباس، حامل لایههای عمیقی از تاریخ، هنر و شیوه زیست مردمان جنوب در مواجهه با چالشهای اقلیمیاند.
اکنون با گذشت سالها از ثبت ملی این بناها، طرح «ایجاد محور فرهنگ» با هدف دمیدن روحی تازه در این کالبد تاریخی و پیوند آن با موزه مردمشناسی خلیجفارس، نویدبخشِ ظهور یک قطب بزرگ فرهنگی در مرکز بندرعباس بوده؛ طرحی که فراتر از مرمت بناها، بهدنبال خلق یک زیستبوم پویا برای هنر و فرهنگ این مرز و بوم است.
محوطه تاریخی برکههای باران و موزه مردمشناسی خلیجفارس به عنوان یکی از اصلیترین پهنههای فرهنگی شهر بندرعباس، همواره نیازمند رویکردی جامع برای ساماندهی و بهرهبرداری بهینه بوده است که در همین راستا، نشست بررسی طرح ایجاد «محور فرهنگ» با حضور مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری هرمزگان و مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی این استان برگزار شد تا سنگبنای پروژهای گذاشته شود که میتواند چهره فرهنگی بندرعباس را متحول کند.
لزوم همافزایی برای تحقق یک اولویت استراتژیک
مدیرکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی هرمزگان در این نشست با تاکید بر اینکه اجرای این طرح در زمره اولویتهای این ادارهکل قرار دارد، گفت: هدف از تدوین این برنامه، ساماندهی اصولی محدوده برکههای باران و ایجاد یک مجموعه فرهنگی منسجم و اثرگذار در سطح شهر بندرعباس است.
عادل شهرزاد با اشاره به حساسیتهای موجود در اجرای طرحهای بافت تاریخی، بر لزوم همافزایی دستگاههای اجرایی تاکید کرد و افزود: تحقق این طرح کلان، مستلزم اشتراک نظر میان نهادهای مختلف، حل مسائل پیچیده مربوط به صدور مجوزها، تامین منابع مالی پایدار و ایجاد هماهنگیهای بینبخشی است تا پروژه با معماری مشخص و شیوه اجرایی دقیق و علمی پیش برود.
وی تصریح کرد: رسالت ما عملیاتی کردن این طرح است و در گام نخست، همه تلاش خود را برای تامین منابع مورد نیاز به کار خواهیم بست تا بتوانیم از مرحله مطالعاتی عبور کرده و وارد فاز اجرایی شویم.
برکههای باران؛ هسته مرکزی محور فرهنگی بندرعباس
مدیرکل میراثفرهنگی هرمزگان با اشاره به ظرفیتهای بینظیر تاریخی در محدوده برکههای باران گفت: طرح باید به گونهای باشد که ساختمان موزه مردمشناسی خلیجفارس به عنوان یک جزء جداییناپذیر در این محور دیده شود تا در نهایت یک مجموعه فرهنگی یکپارچه، منسجم و اثرگذار در این محدوده شکل گیرد.
شهرزاد با ارائه پیشنهاد تشکیل کمیتهای تخصصی را برای پیگیری دقیق این طرح، خاطرنشان کرد: لازم است برآورد دقیق هزینهها، شناسایی دقیق ذینفعان و بررسی موانع و معارضان احتمالی در مطالعات اولیه لحاظ شود تا برنامهای جامع، شفاف و قابل اجرا تدوین شود.
محور فرهنگ؛ بستری برای توسعه اقتصاد هنر و پویایی هنرمندان
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان نیز در بخش دیگری از این نشست با استقبال طرح «ایجاد محور فرهنگ»، آن را گامی بلند و موثر در مسیر بازآفرینی فرهنگی و شهری بندرعباس دانست.
فرخنده جلالی با تاکید بر نقش این محور در بازآفرینی شهری افزود: «محور فرهنگ» میتواند به عنوان یک گذر فرهنگی، علاوه بر حفظ و احیای هویت تاریخی، نقش مهمی در تغییر کاربریهای فرهنگی شهر ایفا کند و ضمن ایجاد ارزش افزوده برای شهروندان، به رونق فعالیتهای فرهنگی و هنری کمک بسیاری کند.
وی با اشاره به ظرفیتهای پیشبینیشده در این طرح، تصریح کرد: شکلگیری چنین فضایی میتواند زمینهساز توسعه اقتصاد هنر در بندرعباس باشد و بستر بسیار مناسبی برای حضور و فعالیت هنرمندان، نویسندگان و کنشگران فرهنگی فراهم آورد تا در محیطی متناسب با نیازهایشان به خلق آثار بپردازند.
مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی هرمزگان خاطرنشان کرد: ایجاد فضایی اختصاصی و استاندارد برای هنرمندان و گردشگران، میتواند به تقویت جریانهای خلاقانه و افزایش پویایی فرهنگی در بندرعباس منجر شود که این خود یکی از نیازهای ضروری شهر برای رشد شاخصهای فرهنگی است.
به گزارش ایرنا، بیش از ۳۰۰ اماکن و بنای تاریخی، برای بازدید مسافران و گردشگران در استان هرمزگان وجود دارد و همچنین در حال حاضر بیشاز ۸۰ هزار نفر صنعتگر صنایعدستی در هرمزگان فعالیت میکنند که از این تعداد بیشاز ۶۰ هزار نفر مجوز فعالیت دریافت کردهاند و همچنین مجوز فعالیت ۱۱ فروشگاه صنایعدستی در این استان صادر شده است.
حدود ۲ هزار برکه (آب ابنار) در هرمزگان وجود دارد بیشتر آنها در شهرستان های بندرلنگه ،بستک، قشم و کیش ساخته شده و شهرستان بستک با ۸۰۰ برکه بیشترین تعداد این سازه سنتی را در خود جای داده است، تاکنون ۲۰برکه در هرمزگان ثبت ملی شده که برکه «دریا دولت» بندرکنگ به دلیل بزرگی غیر قابل تصور بعداز آب انبار (کل )گراش در استان فارس و آب انبار(سردار ) شهر قزوین به عنوان سومین برکه بزرگ ایران ثبت شده است همچنین پنج برکه، برکه خلیف، مجموعه برکه های بشاری، و برکه های کنگ، از مهم ترین آثار تاریخی شهرستان بندرلنگه به شمار می روند.
