حذف نامه قضایی و پرداخت مرحله ای خسارت تصادفات رانندگی

 مرجان دهقانی- «خبرجنوب»/ در روزهایی که شرایط کشور ویژه و نیازمند بسیج تمام امکانات و ظرفیت های موجود است، سازمان پزشکی قانونی با توجه به رسالت و وظایف خود و به موازات دیگر دستگاه ها و نهادهای خدمات رسان بیش از گذشته ظرفیت توان خود رابرای انجام سریع امور مردم  پای کار آورده است .

در راستای آگاهی‌بخشی به مردم درباره فرآیند دریافت خسارت در تصادفات رانندگی، علیرضا درودچی، مدیرکل پزشکی قانونی استان فارس، در گفت‌وگویی به تشریح جزئیات طرح قضازدایی از تصادفات پرداخت.

درودچی در رابطه با مراحل مراجعه به مراکز قانونی برای دریافت خسارت ناشی از تصادف گفت: بر اساس ابلاغیه موجود، سازمان پزشکی قانونی مکلف شده است درخواست‌های بررسی صدمات ناشی از تصادفات غیرعمد را که از سوی فراجا ارجاع می‌شود، بدون نیاز به نامه مرجع قضایی مورد بررسی قرار دهد. این شیوه‌نامه هم‌اکنون در تمامی مراکز پزشکی قانونی کشور در حال اجراست.

وی مهم ‌ترین هدف از این اقدام را قضازدایی و کاهش چشمگیر مراجعات مردم به دادگاه‌ها عنوان کرد و افزود: با اجرای این طرح، تعداد زیادی از مصدومان حوادث رانندگی دیگر برای ثبت درخواست رسیدگی به صدمات، راهی مراجع قضایی نمی‌شوند.

مدیرکل پزشکی قانونی فارس با تأکید بر رعایت کرامت انسانی در فرآیند معاینات، به مصدومان توصیه کرد: حتماً ابتدا برای درمان اولیه (پانسمان، بخیه و ...) به مراکز درمانی مراجعه کنند و سپس، پیش از از بین رفتن آثار جراحات، برای تعیین خسارت در پزشکی قانونی حضور یابند. پزشکی قانونی در صورت نیاز، مستندات لازم را از مراکز درمانی استعلام خواهد کرد.

تفاوت شیوه جدید با گذشته

درودچی در تشریح تفاوت این روش با رویه سابق توضیح داد: در شیوه جدید، مصدومان با نامه کلانتری یا پاسگاه (کروکی) مبنی بر درخواست اعلام "صدمات ناشی از حوادث ترافیکی" به پزشکی قانونی مراجعه می‌کنند. مهم‌ترین مزیت این روش این است که خسارت به صورت مرحله‌ای و قطعی پرداخت می‌شود و مصدوم برای دریافت حق خود نیازی به صبر تا پایان دوران درمان و نهایی شدن همه آسیب‌ها ندارد.

وی با اشاره به همین موضوع افزود: مردم باید بدانند که در این روش، در هر مرحله از معاینه که میزان آسیب مشخص شود، می‌توانند خسارت مربوط به آن مرحله را از بیمه دریافت کنند. این آگاهی می‌تواند به رفع بسیاری از مشکلات مالی مصدومان در حین درمان کمک کند.

مدیرکل پزشکی قانونی فارس با اشاره به بند دال ماده ۱۱۳ قانون که مبنای این قضازدایی است، توضیح داد: بر این اساس، افرادی که در تصادفات دچار آسیب‌دیدگی می‌شوند، بدون نیاز به مراجعه به سیستم قضایی می‌توانند مراحل تعیین صدمات و دریافت خسارت از بیمه را پیگیری کنند. در این چرخه، پس از حضور پلیس در صحنه و تهیه کروکی، نیروی انتظامی افراد را به پزشکی قانونی معرفی می‌کند.

درودچی با اشاره به سامانه نوبت‌دهی استان فارس گفت: چند سالی است که در استان فارس یک سامانه نوبت‌دهی برای رفاه حال مردم راه‌اندازی شده تا مدت زمان توقف آنها در این سیستم کاهش یابد. مردم به راحتی در گوگل و با گوشی خود، بدون نیاز به مراجعه به کافی‌نت، می‌توانند وارد سامانه نوبت‌دهی پزشکی قانونی فارس شوند. صفحه باز شده هدایتگری لازم را دارد و دقیقاً مشخص کرده که فرد چه مسیری را طی کند تا ثبت‌نام انجام شود و خودشان تولید نوبت کنند.

وی افزود: در مراجعات اولیه، افراد می‌توانند واحد کشیک را انتخاب کنند تا کارشان سریع‌تر انجام شود. پس از مراجعه در زمان مقرر، همکاران بنده افراد را می‌بینند، مدارک لازم را اخذ و معاینات لازم را انجام می‌دهند. این فرآیند در نهایت منتهی به صدور گواهی پزشکی قانونی یا نظریه کارشناسی تخصصی برای افراد می‌شود.

مدیرکل پزشکی قانونی فارس درباره روند پیگیری ادامه داد: اگر نیاز به مراجعات بعدی باشد که ما آن را "مراجعه مجدد" می‌نامیم، به افراد گفته می‌شود یک ماه بعد، دو ماه بعد، شش ماه بعد یا یک سال بعد مجدداً مراجعه کنند. در نهایت پرونده در پزشکی قانونی مختومه می‌شود، گواهی نهایی صادر و به همان مرجعی که با ما مکاتبه کرده بود (نیروی انتظامی) ارسال می‌شود. افراد از طریق نیروی انتظامی به بیمه معرفی می‌شوند و بیمه نیز سازوکار خود را انجام داده و منجر به پرداخت خسارت می‌شود.

چالش‌ها و موارد استثنا

درودچی به چالش پیش روی این طرح نیز اشاره کرد و گفت: برای اجرای کامل و بهینه این شیوه، نیاز به برقراری ارتباط الکترونیک بین پزشکی قانونی، بیمه و فراجا از طریق یک سامانه مشترک است که متأسفانه به دلیل نبود برخی زیرساخت‌ها هنوز نهایی نشده است. امیدواریم به زودی این ارتباط برقرار شود.

وی در ادامه خاطرنشان کرد که در برخی موارد خاص، همچنان پرونده به مرجع قضایی ارجاع داده می‌شود. از جمله این موارد می‌توان به اعتراض بیمه یا مصدوم به نظریه نهایی پزشکی قانونی، مواردی که میزان خسارت در قانون مشخص نیست و یا موارد مشکوک به ساختگی بودن تصادف اشاره کرد.

مدیرکل پزشکی قانونی فارس به یک پرسش مهم درباره این طرح پاسخ داد: آنچه مسلم است، با حذف سیستم قضایی از این چرخه، طبیعتاً کار در فاصله زمانی کوتاه‌تری انجام می‌شود و سبب تسهیل برای مردم می‌شود که از این بابت بسیار خوب است.

وی در توضیح بیشتر این مورد گفت: این وظیفه اکنون میان نهادهای مختلف تقسیم شده است. نیروی انتظامی با تهیه کروکی، پزشکی قانونی با بررسی تخصصی صدمات و شرکت‌های بیمه در فرآیند پرداخت، همگی این احساس مسئولیت را دارند و بررسی‌های لازم انجام می‌شود. اگرچه ممکن است به نظر برسد با حذف سیستم قضایی این موضوع کمرنگ‌تر شده، اما در عمل، هر یک از این نهادها در حوزه خود وظیفه نظارتی را با دقت دنبال می‌کنند.

درودچی از مصدومان خواست در انجام معاینات صبور باشند، چرا که برخی آسیب‌ها نیاز به چند نوبت معاینه در فواصل زمانی مشخص دارند تا نتیجه نهایی به طور دقیق تعیین شود.

حال مساله ای که بایستی بیشتر به آن پرداخته شود  وظیفه نظارتی نسبت به احراز و تأیید اصالت حادثه است. پیش از این  سیستم قضایی برتمام اموربه ویژه اصالت تصادف  نظارت می کرد  و اکنون این سؤال مطرح است که این وظیفه نظارتی به عهده کیست؟