تماس‌های ۱۲۳؛ بازتاب اعتماد مردم به اورژانس اجتماعی در سایه کمبودها است

 مرجان دهقانی«خبرجنوب »/ همزمان با روز بهزیستی، مدیرکل بهزیستی فارس با تشریح وضعیت اورژانس اجتماعی و مراکز کودک کار و خیابان و زنان و دختران در معرض آسیب در این استان، از کمبود نیروی انسانی، نبود پوشش خدمات در بخشی از شهرستان‌ها و ضرورت راه‌اندازی مراکز جدید در شیراز خبر داد و گفت: رشد تماس‌های مردمی با خط ۱۲۳، بیانگر افزایش شناخت و اعتماد عمومی به خدمات اورژانس اجتماعی است.

 حمید گودرزی با اشاره به اهمیت خدمات اورژانس اجتماعی، این مراکز را از مهم‌ترین اقدامات حوزه مددکاری اجتماعی در سال‌های اخیر دانست و افزود: رویکرد بهزیستی در این حوزه فعالانه است؛ به این معنا که اورژانس اجتماعی منتظر مراجعه مردم نمی‌ماند، بلکه برای ارائه خدمات به سراغ جامعه هدف می‌رود.

گودرزی با تأکید بر اینکه یکی از مهم‌ترین مزیت‌های اورژانس اجتماعی، ارائه خدمات رایگان و در دسترس به مردم است، ادامه داد: گستردگی آسیب‌های تحت پوشش این مراکز موجب شده نقش آن‌ها در کاهش بار روانی و اجتماعی جامعه و دیگر نهادها دوچندان شود.

میرکل بهزیستی فارس وی با اشاره به وضعیت کنونی مراکز اورژانس اجتماعی در استان گفت: در حال حاضر ۲۷ مرکز اورژانس اجتماعی در ۲۶ شهرستان فارس فعال است که دو مرکز در شیراز و ۲۵ مرکز در سایر شهرستان‌ها فعالیت می‌کنند.

وی افزود: این مراکز در سه سطح یک، دو و سه تعریف شده‌اند که در حال حاضر یک مرکز سطح یک به‌صورت شبانه‌روزی در مرکز استان فعال است و مراکز سطح سه نیز در شهرستان‌های کوچک از صبح تا ظهر خدمات ارائه می‌دهند.

گودرزی با بیان اینکه ۱۱ شهرستان فارس شامل مهر، زرقان، گراش، سروستان، خفر، خنج، اوز، بختگان، سرچهان، بوانات و جویم فاقد مرکز اورژانس اجتماعی هستند، تصریح کرد: نزدیک به ۳۰ درصد مناطق و شهرستان‌های استان از پوشش این خدمات محروم‌اند.

وی درباره وضعیت نیروی انسانی اورژانس اجتماعی فارس نیز گفت: در حال حاضر ۲۲۷ نیرو شامل روانشناس، مددکار، راننده، نیروی خدمات و نگهبان در این مراکز مشغول فعالیت هستند، اما به ازای هر ۲۵ هزار نفر جمعیت تنها یک کارشناس تخصصی اورژانس اجتماعی در استان وجود دارد؛ در حالی که در شرایط مطلوب باید به ازای هر ۶ هزار نفر یک نیروی متخصص داشته باشیم.

مدیرکل بهزیستی فارس همچنین به مشکلات ناوگان خودرویی این مراکز اشاره کرد و افزود: ۲۹ خودرو در مراکز اورژانس اجتماعی استان فعال است که از این تعداد، ۱۶ خودرو ون مناسب‌سازی‌شده و ۱۳ خودرو استیجاری هستند. استفاده از خودروهای استیجاری در برخی موارد مشکل‌ساز است، زیرا ون‌های ویژه، نماد اورژانس اجتماعی محسوب می‌شوند و اعتماد مردم به آن‌ها بیشتر است.

گودرزی در ادامه از افزایش تماس‌های مردمی با خط ۱۲۳ خبر داد و گفت: تعداد تماس‌های ثبت‌شده در سال ۱۴۰۳، ۱۳ هزار و ۱۹۲ تماس بوده که این رقم در سال ۱۴۰۴ به ۲۳ هزار و ۴۸۲ تماس رسیده است. همچنین از فروردین ۱۴۰۵ تاکنون ۱۱ هزار و ۱۸۱ تماس ثبت شده است.

وی افزود: این آمار نشان می‌دهد از یک سو آسیب‌های اجتماعی افزایش یافته و از سوی دیگر، اورژانس اجتماعی برای مردم شناخته‌شده‌تر شده و اعتماد عمومی به این مجموعه افزایش یافته است.

مدیرکل بهزیستی فارس درباره مهم‌ترین موضوعات تماس‌های ثبت‌شده اظهار کرد: در سال ۱۴۰۴ بیشترین تماس‌ها مربوط به کودک‌آزاری، اختلافات خانوادگی حاد و همسرآزاری بوده و در رتبه بعدی موضوع کودکان کار و خیابان قرار داشته است. همچنین در سال ۱۴۰۵ سه اولویت اصلی تماس‌ها شامل کودک‌آزاری، اختلافات خانوادگی و اقدام به خودکشی بوده است.

وی همچنین با اشاره به فعالیت‌های این مجموعه در شرایط بحرانی خاطرنشان کرد: در زمان جنگ، ۵۰۱ مداخله روانی ـ اجتماعی برای حادثه‌دیدگان و خانواده‌های آنان انجام شد. همچنین در سیل سال گذشته در پنج شهرستان جهرم، فسا، داراب، فراشبند و کارزین، خدمات مداخله روانی ـ اجتماعی به ۳۰۰ نفر از آسیب‌دیدگان ارائه شد.

مدیرکل بهزیستی فارس در ادامه با طرح مطالبات این اداره کل از مسئولان گفت: انتظار داریم برای شهرستان‌های واجد شرایط که هنوز فاقد مرکز اورژانس اجتماعی هستند، مجوز لازم صادر شود تا با تأمین اعتبار، این مراکز راه‌اندازی شوند. همچنین درخواست داریم مرکز اورژانس اجتماعی صدرا به سطح ۲ شبانه‌روزی ارتقا یابد.

وی افزود: در حوزه کمبود نیرو نیز پیشنهاد ما اختصاص مجوز و اعتبار برای جذب ۱۲ نیروی خرید خدمت در مراکز خط ۱۲۳ و واحدهای خدمات سیار است. همچنین نگهداشت مراکز اورژانس اجتماعی با توجه به هزینه‌های ساختمان، خودرو و نیروی انسانی، نیازمند توجه و حمایت بیشتر است.

گودرزی با اشاره به جایگاه ویژه استان فارس گفت: فارس قطب درمان جنوب کشور است و با چند استان مرزی هم‌جوار است. وجود دانشگاه‌های مهم، جاذبه‌های فرهنگی، تاریخی، طبیعی و مذهبی و همچنین گستردگی استان، ضرورت توسعه مراکز اورژانس اجتماعی را بیش از پیش آشکار می‌کند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به وضعیت کودکان کار و خیابان در استان فارس پرداخت و گفت: در حال حاضر پنج مرکز کودک کار و خیابان در استان فعال است که شامل دو مرکز شبانه‌روزی در شیراز و سه مرکز روزانه، شامل دو مرکز در شیراز و یک مرکز در لار، می‌شود.

مدیرکل بهزیستی فارس افزود: ۲۷ درصد خدمت‌گیرندگان در مراکز شبانه‌روزی و ۷۳ درصد در مراکز روزانه خدمات دریافت می‌کنند. همچنین ۵۹ درصد از این افراد ایرانی و ۴۱ درصد غیرایرانی هستند و ۳۰ درصد آنان را دختران و ۷۰ درصد را پسران تشکیل می‌دهند.

وی با بیان اینکه بیشترین نوع فعالیت این کودکان شامل دست‌فروشی و جمع‌آوری ضایعات است، اظهار کرد: بر اساس آیین‌نامه اجرایی ماده ۶ قانون حمایت از اطفال و نوجوانان، ۱۷ سازمان و دستگاه عضو کمیته ساماندهی کودکان کار و خیابان هستند و خوشبختانه در استان فارس همکاری مناسبی میان دستگاه‌های مختلف از جمله استانداری، دادگستری، شهرداری، آموزش و پرورش و جمعیت هلال احمر وجود دارد.

گودرزی با اشاره به نیاز استان برای توسعه خدمات در این حوزه گفت: با توجه به شرایط شیراز، راه‌اندازی دو مرکز جدید کودک کار و خیابان در مناطق شمال و شمال‌غرب این شهر شامل محلات انجیره، دوکوهک، گلستان و صدرا و همچنین در منطقه جنوب شیراز شامل سلطان‌آباد، شهرک دستغیب، دهپیاله و شهرک گل‌ها ضروری است.

وی همچنین خواستار بررسی ملی مغایرت میان وظایف دستگاه‌ها در آیین‌نامه اجرایی ماده ۶ قانون حمایت از اطفال و نوجوانان با برخی دستورالعمل‌ها و بخشنامه‌های داخلی شد و تأکید کرد: لازم است این موضوع از طریق تفاهم‌نامه‌های کشوری پیگیری شود تا همکاری بین دستگاه‌ها تسهیل شود.